Văn khấn Tết - sợi dây kết nối con người với tổ tiên và nếp nhà

Tiếp nối cuốn Thờ cúng cổ truyền Việt Nam - Nghi lễ và thực hành nghi lễ, tác giả Trung Chính Quách Trọng Trà tiếp tục ra mắt tuyển chọn Văn khấn cổ truyền Việt Nam, giới thiệu những bài văn khấn mẫu mực, đi kèm các hướng dẫn cụ thể giúp bạn dễ dàng ứng dụng trong từng dịp cúng lễ. 

Với việc bổ sung thêm nhiều bài văn khấn với nội dung đa dạng, bao quát nhiều khía cạnh thờ cúng, đồng thời chú trọng yếu tố thực hành, cuốn sách là cẩm nang hữu ích trong nhịp sống hiện đại hôm nay. 

Sách cũng giới thiệu chi tiết nhiều bài văn khấn phổ biến, ứng dụng trong mỗi dịp Tết truyền thống của người Việt như: Lễ cúng tiễn ông Công, ông Táo; Lễ cúng đưa ông bà; Lễ cúng Tất niên; Lễ cúng Giao thừa... và giải mã rõ ý nghĩa của từng bài văn khấn. 

Nhịp cầu tâm linh kết nối con người với tổ tiên, nguồn cội

Trong đời sống văn hóa của người Việt, đặc biệt mỗi dịp Tết đến xuân về, các gia đình Việt luôn chú trọng không khí sum họp, sửa soạn mâm cỗ Tết, thắp nén hương thơm mời ông bà tổ tiên về chung vui.

Theo tác giả Trung Chính Quách Trọng Trà, từ bao đời nay, phần lớn các ngày lễ, Tết cổ truyền của người Việt đều gắn liền với quy luật 24 tiết khí trong lịch trồng và thu hoạch.

Văn khấn giữ vai trò là nhịp cầu tâm linh, linh hồn, hình thức giao tiếp thiêng liêng giữa con người với thế giới vô hình. Nó được diễn đạt bằng ngôn từ vừa trang trọng vừa gần gũi, thể hiện đạo hiếu, niềm tri ân và khát vọng sống thiện lành của chúng ta.

Tác giả Trung Chính Quách Trọng Trà chia sẻ về văn hoá đón Tết trong đời sống hiện đại. Video: Hồ Lam

"Dịp lễ, Tết không chỉ phản ánh chu kỳ gieo trồng, giao mùa của nền văn minh lúa nước, mà còn là khoảng lặng để con người nghỉ ngơi, quay về với gia đình, tri ân trời đất, thần linh, tổ tiên và cầu chúc cho một năm mới bình an, thịnh vượng.

Vào dịp ấy, văn khấn là cách để con cháu chuyển tải lòng thành kính và lời ước nguyện đến chư vị thần linh và tổ tiên. Mỗi lời khấn, mỗi nén hương, mỗi mâm lễ đều là cách người sống bày tỏ lòng biết ơn và gắn kết tình thân trong gia đình, cộng đồng, góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc.

Như sáng mùng 1 Tết Nguyên đán, mọi gia đình Việt Nam đều làm lễ cúng mừng năm mới (cúng Nguyên đán). Trong không khí giao hòa đầu xuân, con cháu tề tựu trước bàn thờ thắp nén nhang thơm tưởng nhớ tổ tiên và cầu một năm mới khỏe mạnh, bình an, hạnh phúc cho cả gia đình. Người xưa quan niệm "đầu xuôi, đuôi lọt", nên cúng sáng mùng 1 mang nhiều ý nghĩa tốt lành, mở ra khỏi đầu thuận lợi cho cả năm", tác giả Trung Chính Quách Trọng Trà nói.

Trong sách Văn khấn cổ truyền Việt Nam, các nghi lễ tiêu biểu của người Việt như: cúng tiễn ông Công ông Táo, Tất niên, giao thừa, lễ hóa vàng, tết Thanh minh, tết cơm mới... đều có hướng dẫn thực hành cụ thể: chuẩn bị gì, cúng ra sao, nội dung văn khấn thế nào. 

Mỗi nghi lễ đều có phần giải nghĩa ngắn gọn về nguồn gốc, ý nghĩa, lễ vật, sơ đồ trình tự, vài lưu ý quan trọng và bài văn khấn mẫu để người đọc hiểu và làm đúng. 

Tác giả Trung Chính Quách Trọng Trà nhấn mạnh: "Dù thời gian có đổi thay, dù mâm cúng hôm nay không còn bắt buộc phải cao đầy trịnh trọng như thuở trước, nhưng tấm lòng thành kính vẹn nguyên mới chính là điều làm nên giá trị đích thực của mỗi nghi lễ".