Cánh tay liệt vì thói quen khi ngủ trưa của dân văn phòng

Hội chứng “bàn tay rủ” dấu hiệu điển hình của liệt dây thần kinh quay

Người bệnh nhập viện trong trạng thái lo lắng. Những sinh hoạt rất cơ bản như cầm bút, cài cúc áo, cầm điện thoại đều trở nên khó khăn. Sau thăm khám tại Bệnh viện Bạch Mai, bác sĩ xác định anh bị liệt dây thần kinh quay, một trong những dây thần kinh quan trọng của đám rối thần kinh cánh tay.

Thay vì chỉ điều trị theo hướng nội thần kinh và phục hồi chức năng đơn thuần, người bệnh lựa chọn kết hợp y học hiện đại với y học cổ truyền. Sau gần 3 tuần điều trị, cánh tay phải đã cải thiện rõ rệt, có thể duỗi cổ tay, duỗi các ngón và chủ động hơn trong vận động hằng ngày.

Các dấu hiệu thường gặp gồm: Cổ tay không thể nhấc lên, các ngón tay co quắp, tê bì mu bàn tay và mặt sau cẳng tay. Người bệnh không thể xoay mu bàn tay hướng lên trên khi dang tay.

Theo y học hiện đại, nguyên nhân phổ biến nhất là do dây thần kinh bị chèn ép kéo dài. Trường hợp ngủ gục trên tay trong thời gian dài còn được gọi là “liệt đêm thứ bảy”, khá thường gặp ở người trẻ, nhân viên văn phòng, sinh viên.

Ngoài ra, tình trạng này còn có thể xuất phát từ gãy xương cánh tay (đặc biệt đoạn 1/3 giữa), sử dụng nạng tỳ nách sai cách, khối u hoặc phình mạch chèn ép, biến chứng tiêm bắp sai vị trí, hay các bệnh lý toàn thân như đái tháo đường, viêm đa dây thần kinh.

Điểm chung của các nguyên nhân là tạo áp lực kéo dài lên đường đi của dây thần kinh quay, làm gián đoạn dẫn truyền thần kinh - cơ.

Y học cổ truyền tác động vào kinh lạc

Dưới góc nhìn y học cổ truyền, tình trạng này thuộc phạm vi “chứng tý” hoặc “bại” do kinh lạc bế tắc, khí huyết không lưu thông trên đường kinh Tam Tiêu và Đại Trường những kinh mạch đi qua vùng cánh tay tương ứng với đường đi của dây thần kinh quay.

Các yếu tố phong, hàn, thấp xâm nhập làm tổn thương kinh cân, gây co rút, teo cơ. Nếu cơ thể suy yếu, khí huyết bất túc, cân mạch không được nuôi dưỡng đầy đủ thì khả năng phục hồi càng chậm.

Liệu trình điều trị kết hợp gồm: Dùng thuốc chống viêm, vitamin nhóm B để nuôi dưỡng thần kinh; xoa bóp dọc cẳng tay nhằm kích thích tuần hoàn; châm cứu các huyệt Khúc Trì, Thủ Tam Lý, Hợp Cốc, Dương Khê, Ngoại Quan để thông kinh hoạt lạc; điện châm tần số thấp kích thích dẫn truyền thần kinh – cơ; đồng thời tập phục hồi chức năng hằng ngày.

Sau gần 3 tuần, người bệnh đã duỗi được các ngón tay, cổ tay nâng lên rõ rệt, cảm giác tê bì giảm đáng kể. Sự cải thiện diễn ra từng ngày, giúp anh dần trở lại sinh hoạt bình thường.

Các bác sĩ khuyến cáo, liệt dây thần kinh quay nếu được phát hiện và can thiệp trong 3–6 tháng đầu thì tiên lượng phục hồi rất tốt. Người bệnh cần tránh các tư thế gây chèn ép thần kinh như ngủ gục trên tay, đeo balo chật vùng nách và duy trì tập phục hồi chức năng đều đặn.

Từ một thói quen tưởng như vô hại trong giờ nghỉ trưa, người bệnh đã rơi vào tình trạng liệt cánh tay nghiêm trọng. May mắn là nhờ phát hiện sớm và điều trị phù hợp, chức năng vận động đã được phục hồi đáng kể. Đây cũng là lời cảnh báo về những tư thế sinh hoạt sai cách có thể gây tổn thương thần kinh mà nhiều người trẻ chưa từng nghĩ tới.