Xem thêm thông tin của Báo PNVN trên
Phụ nữ Việt Nam
MỚI NHẤT ĐỘC QUYỀN MULTIMEDIA CHUYÊN ĐỀ

Chứng kiến anh trai bạo hành chị dâu và các cháu, em phải làm gì?

Thanh Tâm
Chứng kiến anh trai bạo hành chị dâu và các cháu, em phải làm gì?

Hình minh họa

Chứng kiến người thân của mình có hành vi bạo lực người thân khác đôi khi cũng đau đớn, bất lực và hoang mang không kém người trong cuộc. Đôi khi, chỉ một người thân chịu bước tới đã có thể làm thay đổi tình thế…

Chia sẻ này của một người em gái. Cô chứng kiến anh trai bạo hành chị dâu và các cháu. Làm thế nào để vừa bảo vệ chị dâu, các cháu, vừa không khiến tình hình trở nên nguy hiểm hơn? Có gọi cơ quan chức năng không? Và nói với người anh đang có hành vi bạo lực thế nào để anh thực sự nhận ra để thay đổi?

Em có nên can thiệp chuyện nhà anh trai không?

Cả tuổi thơ sống cùng anh trai, cô biết tính anh trai mình hiền nhưng cục, mỗi lần cáu giận thì nói khó nghe. Nhiều lần nghe tiếng anh trai quát tháo chị dâu. Có lần về nhà chơi, cô tận mắt thấy anh túm tóc, đẩy chị dâu ngã xuống sàn. Hai đứa cháu nhỏ đứng nép vào góc nhà khóc.

Lúc đó, cô chỉ biết kéo anh trai ra và nói: "Anh bình tĩnh đi!". Sau đó, chị dâu lau nước mắt, bảo: "Không sao đâu em, vợ chồng cãi nhau chút ấy mà". Cô cũng tự trấn an mình: Tính anh mình biết, sẽ không làm gì quá đâu. Chuyện vợ chồng anh chị, mình can thiệp liệu có làm mọi chuyện tệ hơn?

Đây là tâm lý khá phổ biến ở người thân chứng kiến bạo lực. Họ dễ tìm lý do để đồng cảm và bao biện cho hành vi của người thân. Nhưng Thanh Tâm thấy cần phân biệt rõ: mâu thuẫn vợ chồng và bạo lực gia đình không phải là một. Tranh luận có thể gay gắt nhưng không đồng nghĩa với việc một người được quyền đánh, đe dọa, làm nhục, kiểm soát hoặc gây tổn hại cho người kia.

Vì thế, đừng chờ đến khi người thân mình có thương tích. Việc đầu tiên, dù có tin anh trai thế nào cũng phải đưa chị dâu và các cháu ra khỏi nguy hiểm. Mục tiêu trước tiên không cần ai đúng ai sai hay bắt anh trai phải nhận lỗi, mà là đảm bảo an toàn cho chị dâu và các cháu. Và chính mình cũng cần an toàn. Vì người ngoài can có khi anh trai không manh động, nhưng em gái có thể cũng trở thành người bị bạo hành. Đặc biệt, các cháu chứng kiến bố bạo lực mẹ, có thể không hiểu hết nguyên nhân cuộc cãi vã nhưng cảm nhận sợ hãi, bất an và nguy hiểm sẽ tác động đến các cháu dai dẳng.

Khi chị dâu nói: "Em đừng nói với ai, chị chịu được"

Sau khi sự việc dịu xuống, cô tìm đến chị dâu. Và chị dâu vẫn tiếp tục "đơn giản hoá" tình hình. Người đang chịu bạo lực có thể cùng lúc trải qua rất nhiều cảm xúc: sợ hãi, xấu hổ, thương con, còn tình cảm với chồng, lo kinh tế, sợ gia đình tan vỡ, sợ bị trả thù...

Vì thế, Thanh Tâm khuyên cô nên lắng nghe trước khi đưa lời khuyên. Hãy hỏi để biết được bây giờ chị có cảm thấy an toàn khi về nhà không? Anh ấy đe dọa chị hoặc các cháu như thế nào? Chị muốn em hỗ trợ điều gì? Chị có muốn em cùng chị tìm nơi tạm lánh hoặc người có thể giúp triệt để hơnkhông? Dù đó là anh trai em thì chúng ta vẫn phải tìm cách... Như vậy, chị dâu vừa được chia sẻ, vừa được tìm hướng giải quyết. Quan trọng hơn, để chị dâu tin mình không có lỗi vì bị bạo lực.

Hãy nói với chị dâu cảm giác của mình: Em thấy chị và các cháu đã rất sợ. Em không trách chị và cũng không ép chị phải quyết định ngay điều gì. Nhưng chị cần một nơi an toàn, cần người đi cùng đến bệnh viện, công an hoặc cần em trông các cháu, em rất sẵn lòng! Một câu nói như vậy có giá trị hơn rất nhiều so với việc đưa giải pháp kiểu: "Chị phải ly hôn ngay!".

Những câu tuyệt đối không nên nói

Trong lúc muốn giúp người thân, chúng ta đôi khi vô tình khiến họ thêm tổn thương. Không nên nóinhững câu kiểu vợ chồng nào chẳng có lúc đánh nhau; chắc chị cũng phải làm gì thì anh ấy mới nóng; vì con thì cố chịu; vợ chồng đừng làm to chuyện; chị bỏ anh ấy rồi các cháu sẽ khổ; rồi anh ấy sẽ thay đổi… Những câu này dễ khiến chị dâu cảm thấy mình có lỗi hoặc phải chấp nhận tiếp tục chịu đựng.

Cũng không nên nói với các cháu kiểu bố chỉ nóng tính thôi, con đừng sợ mà khẳng định điều con nhìn thấy hôm nay không phải lỗi của con, người lớn đang xử lý việc này, con có thể nói với cô khi con sợ.Cũng đừng biến đứa trẻ thành người hòa giải, hay yêu cầu trẻ đứng về phía mẹ, chống lại bố.

Làm gì với anh trai?

Cô có thể nói rõ với anh trai: "Em là em của anh nên em thương anh. Nhưng em không thể coi việc anh đánh chị là chuyện riêng của vợ chồng anh. Em cũng không thể để các cháu sống trong sợ hãi".Đó là ranh giới của tình thân. Tình cảm gia đình không có nghĩa là bao che cho người làm sai. Ngược lại, người thân có trách nhiệm giúp người có hành vi bạo lực nhận ra hậu quả, chấm dứt hành vi và tìm sự hỗ trợ cần thiết.

Hãy chọn lúc anh bình tĩnh, nói riêng và tập trung vào hành vi, không công kích nhân cách: "Em không chấp nhận việc anh đánh chị. Em lo nhất là các cháu đang chứng kiến và sợ hãi. Nếu anh mất kiểm soát vì áp lực, rượu bia hay mâu thuẫn gia đình, anh cần tìm người hỗ trợ để thay đổi cách ứng xử"... Mục tiêu của cuộc trò chuyện là đặt giới hạn rõ ràng: bạo lực phải dừng lại.

5 nguyên tắc nói chuyện với anh trai đang có hành vi bạo lực

1. Chọn đúng thời điểm: Nói khi anh bình tĩnh, tỉnh táo; tuyệt đối không đối đầu khi anh đang kích động.

2. Nói về hành vi, không dán nhãn con người: Đánh vợ là hành vi không thể chấp nhận.

3. Nhắc đến hậu quả cụ thể: Các cháu đang sợ hãi; Chị đang bị tổn thương; Gia đình đang mất an toàn… giúp anh trai nhìn thấy hậu quả của hành vi.

4. Đưa ra lựa chọn thay thế: Khuyến khích anh rời khỏi cuộc tranh luận khi nóng giận, tìm người tư vấn, hỗ trợ tâm lý, kiểm soát rượu bia nếu đây là yếu tố liên quan.

5. Đặt ranh giới rõ ràng: Em thương anh nhưng em sẽ không bao che cho việc anh đánh chị. Nếu anhcòn thế, em sẽ tìm sự hỗ trợ của người có trách nhiệm để bảo vệ chị và các cháu.

Thanh Tâm nhấn mạnh với cô rằng, cô không thể thay chị dâu quyết định ly hôn hay tiếp tục cuộc hôn nhân. Cô cũng không thể thay đổi tính cách của anh trai. Nhưng cô có thể làm được những việc rất quan trọng: tin chị dâu, bảo vệ các cháu, giúp chị dâu có một nơi an toàn, kết nối chị dâu với sự trợ giúp chuyên môn và không bao che cho hành vi bạo lực của anh trai.

Bài học về tình thân không nằm ở việc chúng ta yêu người thân đến mức nào, mà ở việc chúng ta có đủ can đảm để ngăn một người thân làm tổn thương một người thân khác hay không.

Ý kiến của bạn
Bình luận