Cùng nhau vượt qua căng thẳng vì công việc
Ảnh minh họa
Stress nghề nghiệp nếu không được nhận diện và chia sẻ đúng cách có thể làm tổn thương cả người trong cuộc lẫn những thành viên khác trong gia đình.
MỘT CÂU CHUYỆN RẤT QUEN
Chị Hồng Hạnh (Cầu Giấy, Hà Nội) kể: "Chồng tôi làm quản lý dự án xây dựng. Gần đây anh thường về muộn, ăn cơm trong im lặng, cáu gắt vì những chuyện rất nhỏ. Tôi hỏi han thì anh gạt đi, bảo "Em không hiểu được đâu!". Có hôm chỉ vì con làm đổ bát canh, anh quát lớn khiến con sợ khóc. Tôi thấy vừa thương, vừa giận, lại vừa bất lực".
Câu chuyện của chị Hạnh không hề hiếm. Stress công việc thường không ập đến ồn ào mà len lỏi, biểu hiện qua thái độ, cảm xúc và hành vi hằng ngày. Điều đáng nói là người chịu áp lực thường không ý thức được mức độ căng thẳng của mình, còn người ở bên lại dễ cảm thấy bị bỏ rơi, không được tôn trọng.
NHỮNG DẤU HIỆU CHO THẤY BẠN ĐỜI ĐANG STRESS VÌ CÔNG VIỆC
Stress không chỉ là mệt mỏi. Nhận diện được những dấu hiệu này là bước đầu quan trọng để không vội quy kết "anh ấy/cô ấy hết yêu rồi", mà hiểu rằng có thể người mình thương đang quá mệt.
Trong đời sống gia đình, nó thường bộc lộ qua những dấu hiệu cụ thể:
- Thay đổi tính cách: Từ người vui vẻ thành ít nói, nóng nảy hoặc thờ ơ, dễ nổi cáu vì những việc nhỏ.
- Thu mình: Ngại chia sẻ, tránh trò chuyện, hay "ôm" điện thoại, máy tính.
- Mệt mỏi kéo dài: Ngủ không ngon, hay than đau đầu, đau dạ dày.
- Mất kiên nhẫn với con cái: Dễ quát mắng, khó kiểm soát cảm xúc khi con nghịch ngợm.
- Mang việc về nhà: Đầu óc luôn căng thẳng, dù đang ở bên gia đình nhưng tâm trí vẫn ở công việc.
CÁCH HỖ TRỢ NHAU:
Trong thực tế, nhiều cặp vợ chồng phản ứng theo bản năng, vô tình làm căng thẳng tăng thêm. Có người truy hỏi dồn dập: "Sao lúc nào anh cũng cau có?", "Công việc gì mà suốt ngày stress thế?". Có người lại im lặng chịu đựng, tích tụ ấm ức, đến khi bùng nổ thì mâu thuẫn đã quá lớn. Lại có người so sánh, phủ nhận áp lực của bạn đời: "Có mỗi việc đó mà cũng kêu", "Ngày xưa tôi còn vất vả hơn"… Những cách phản ứng ấy đều khiến người đang stress cảm thấy không được thấu hiểu, càng khép mình hơn.
Hỗ trợ bạn đời khi họ stress không phải là "giải quyết thay" công việc của họ, mà là cùng nhau tạo ra một không gian an toàn để được nghỉ ngơi và hồi phục.
Trước tiên, lắng nghe không phán xét. Thay vì hỏi dồn hay đưa lời khuyên ngay, hãy bắt đầu bằng những câu đơn giản: "Anh có vẻ mệt, em có thể ngồi nghe anh nói không?", "Hôm nay chắc áp lực lắm?". Đôi khi, được nói ra đã là một cách xả stress hiệu quả.
Khi người kia khó chịu, hãy nhắc mình rằng cơn cáu gắt ấy có thể đến từ công việc, không phải từ việc họ hết yêu gia đình. Giữ bình tĩnh, tránh đáp trả bằng giận dữ sẽ giúp xung đột không leo thang.
Hãy chia sẻ lại cảm xúc của chính mình đúng cách. Bạn cũng có quyền mệt và buồn. Hãy nói bằng "tôi" thay vì "anh/em": "Em thấy buồn khi anh im lặng quá lâu", thay vì "Anh lúc nào cũng bỏ mặc mẹ con em". Cách nói này giúp đối phương hiểu mà không cảm thấy bị tấn công.
Hãy cùng điều chỉnh nhịp sinh hoạt gia đình. Trong giai đoạn căng thẳng, gia đình có thể linh hoạt hơn: Bữa cơm đơn giản, thêm thời gian nghỉ ngơi. Đó không phải là buông xuôi mà là cùng nhau "giảm tải" tạm thời. Nhớ khuyến khích tìm sự hỗ trợ chuyên môn khi cần. Nếu stress kéo dài, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và các mối quan hệ, việc gợi ý gặp chuyên gia tâm lý là cần thiết. Đây không phải dấu hiệu của yếu đuối, mà là trách nhiệm với bản thân và gia đình.
Gia đình là nơi để trở về, không phải nơi để gồng. Công việc có thể nhiều áp lực, nhưng gia đình không nên trở thành "chiến trường" thứ hai. Khi vợ chồng biết nhận diện stress, biết lắng nghe và nâng đỡ nhau đúng cách, gia đình sẽ là nguồn năng lượng giúp mỗi người đủ vững vàng bước tiếp ngoài xã hội. Bởi sau cùng, hạnh phúc gia đình không đến từ việc không có căng thẳng, mà từ cách chúng ta cùng nhau đi qua căng thẳng ấy bằng sự thấu hiểu, bao dung và đồng hành.