Độc thân trở thành xu thế toàn cầu
Ảnh minh họa
Sống độc thân không còn là một trạng thái tạm thời mà đã trở thành một xu thế mang tính toàn cầu, định hình lại cấu trúc xã hội.
Lựa chọn chủ động
Tại Canada, khoảng 15,5 triệu người được báo cáo là độc thân. 15% tổng số người trưởng thành cho biết họ sống một mình. Một nghiên cứu từ Đại học Toronto (Canada) cho thấy, so với nam giới, phụ nữ hạnh phúc hơn với tình trạng độc thân, chất lượng cuộc sống và chất lượng đời sống tình dục của họ. Họ cũng ít mong muốn có bạn đời hơn. Theo tiến sĩ Elaine Hoan (tác giả nghiên cứu), sự độc lập tài chính của phụ nữ có lẽ là một phần nguyên nhân. Phụ nữ cũng có xu hướng có mạng lưới xã hội mạnh mẽ hơn nam giới, khiến việc độc thân bớt cô đơn hơn, trong khi nam giới thường coi bạn đời chính là nguồn hỗ trợ tinh thần.
Khi rào cản với phụ nữ trong thị trường lao động dần được gỡ bỏ, lựa chọn của phụ nữ mở rộng hơn. Phụ nữ ngày nay có thể sống một mình nếu muốn. Họ ít chịu sự kỳ thị từ xã hội hơn trước. Sự dịch chuyển này đã giúp nhiều phụ nữ thoát khỏi các mối quan hệ bất lợi, gây hại cho họ, đồng thời buộc nam giới phải nỗ lực nhiều hơn, cư xử tốt hơn nếu muốn có người đồng hành.
Thế hệ phụ nữ "bihon" của Hàn Quốc cũng đang định hình lại cuộc sống không hôn nhân, thể hiện quyết định sống độc lập cả về kinh tế lẫn xã hội. Theo khảo sát của Bộ Thống kê Hàn Quốc 68,9% phụ nữ chưa lập gia đình cho rằng "không kết hôn cũng hoàn toàn bình thường" - tỷ lệ cao nhất trong các nhóm dân số. Môi trường kỹ thuật số của Hàn Quốc đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sự thay đổi này kể từ giữa những năm 2010, đặc biệt là ở phụ nữ trong độ tuổi 20 và 30.
Tại Ấn Độ, ngày càng nhiều phụ nữ lựa chọn cuộc sống độc thân không phải vì cô đơn, mà là một lựa chọn chủ động. Theo dữ liệu từ Khảo sát Sức khỏe Gia đình Quốc gia Ấn Độ (NFHS), tỷ lệ phụ nữ chưa kết hôn trong độ tuổi 20-29 đã tăng gần gấp đôi trong 15 năm qua, đặc biệt là ở các thành phố lớn của Ấn Độ. Tại Maharashtra, gần 39% phụ nữ trong độ tuổi 25-29 ở các thành phố hạng nhất vẫn chưa kết hôn. Tại Pune, số lượng phụ nữ dưới 30 tuổi sống độc thân làm việc trong lĩnh vực công nghệ, truyền thông và khởi nghiệp đã tăng đáng kể. Ngày càng nhiều phụ nữ độc lập về tài chính, được giáo dục tốt hơn và không còn coi hôn nhân là dấu mốc duy nhất của tuổi trưởng thành.
Hệ lụy xã hội
Theo dữ liệu từ công ty nghiên cứu hàng đầu thế giới Euromonitor International, số lượng hộ gia đình một người đã tăng trên toàn cầu, đặc biệt tại các khu vực như Đông Á (Hàn Quốc, Nhật Bản) và Bắc Âu. Không chỉ giới trẻ mà xu hướng "độc thân tự nguyện" còn lan rộng đến nhóm người cao tuổi.
Tại Mỹ, trong nhóm tuổi 25-34, tỷ lệ người sống độc thân đã tăng gấp đôi trong vòng 50 năm qua, lên mức 50% ở nam giới và 41% ở nữ giới.
Tổng số hộ gia đình tại Hàn Quốc đạt mốc hơn 24 triệu hộ vào năm ngoái, tăng gần 1 triệu hộ so với năm 2020. Trong đó, hộ gia đình độc thân chiếm 42%, tăng so với mức 39,2% vào năm 2020. Theo số liệu Bộ Nội vụ Hàn Quốc, trong tổng số hơn 10 triệu hộ gia đình một người, có 3,2 triệu hộ là những người ở độ tuổi 20-30, trong khi 3,81 triệu hộ là những người từ 60 tuổi trở lên. Ngày càng nhiều người trong độ tuổi 20-30 ở Hàn Quốc lựa chọn không kết hôn và sống một mình sau khi tốt nghiệp đại học hoặc khi đi làm. Điều này là một trong những nguyên nhân chính khiến tỷ lệ hộ độc thân tăng nhanh chóng.
Trung Quốc cũng ghi nhận số lượng đăng ký kết hôn giảm 54,7% vào năm ngoái so với năm 2013. Nhật Bản, Philippines đang cùng một xu hướng đi xuống. Ngày càng nhiều người trẻ không còn coi hôn nhân là một cột mốc quan trọng trong cuộc đời. Nhiều người do dự, thậm chí quay lưng với hôn nhân.
Ngay cả những quốc gia tiến bộ ở Bắc Âu, xu hướng sống độc thân cũng chưa có dấu hiệu chững lại. Tại Phần Lan và Thụy Điển, khoảng 1/3 người trưởng thành đang sống một mình. Điều này làm trầm trọng thêm đà suy giảm của tỷ lệ sinh toàn cầu. Việc làm cha/mẹ đơn thân không dễ dàng nên nhiều người độc thân cũng lựa chọn không sinh con. Ngoài ra, một xu hướng đã được các nhà nghiên cứu xã hội học ghi nhận là nam giới trẻ độc thân có tỷ lệ phạm các tội về bạo lực cao hơn. Đây là một vấn đề cần được quan tâm, đánh giá tác động sâu hơn.