GDP 8,18% và bài toán giữ nhịp tăng trưởng cao

Đà tăng trưởng được mở rộng

Theo Bộ Tài chính, GDP 6 tháng đầu năm 2026 ước tăng 8,18%, mức cao nhất kể từ năm 2011 và thuộc nhóm các nền kinh tế tăng trưởng nhanh trên thế giới. Cùng với đó, lạm phát được kiểm soát ở mức 4,38%; thu ngân sách nhà nước đạt gần 1,62 triệu tỷ đồng, bằng 64,24% dự toán; giải ngân vốn đầu tư công đạt gần 357 nghìn tỷ đồng, cao hơn cùng kỳ khoảng 38,4 nghìn tỷ đồng.

Điều khiến mức tăng trưởng 8,18% trở nên đáng chú ý không chỉ nằm ở việc đây là mức cao nhất trong khoảng 15 năm qua, mà còn ở bối cảnh nền kinh tế đạt được kết quả này.

Trong nửa đầu năm 2026, kinh tế thế giới vẫn chịu tác động của xung đột địa chính trị, xu hướng bảo hộ thương mại, biến động giá năng lượng và những thay đổi trong chính sách tiền tệ của nhiều nền kinh tế lớn. Nhu cầu tiêu dùng tại một số thị trường xuất khẩu chủ lực chưa phục hồi hoàn toàn, trong khi cạnh tranh thu hút đầu tư ngày càng gay gắt. Trong bối cảnh đó, việc Việt Nam duy trì được tốc độ tăng trưởng trên 8% cho thấy khả năng chống chịu của nền kinh tế đã được cải thiện đáng kể.

Mức tăng trưởng này được tạo ra trong điều kiện kinh tế vĩ mô tiếp tục ổn định. CPI bình quân 6 tháng tăng 4,38%, vẫn trong mục tiêu kiểm soát; thị trường tiền tệ, ngoại hối cơ bản ổn định; các cân đối lớn của nền kinh tế được bảo đảm. Đây là yếu tố có ý nghĩa đặc biệt, bởi tăng trưởng cao nhưng vẫn giữ được ổn định vĩ mô sẽ tạo niềm tin cho nhà đầu tư, doanh nghiệp và mở ra dư địa lớn hơn cho điều hành chính sách trong thời gian tới.

Một điểm đáng chú ý khác là chất lượng của tăng trưởng. Nếu như trước đây nền kinh tế có thời điểm phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu hoặc khu vực FDI, thì bức tranh 6 tháng đầu năm 2026 cho thấy các động lực tăng trưởng đang vận hành cân bằng hơn. Đầu tư được thúc đẩy, tiêu dùng trong nước phục hồi, xuất khẩu tiếp tục tăng trưởng, tạo thế "kiềng ba chân" vững chắc cho nền kinh tế. Điều này giúp Việt Nam giảm bớt sự phụ thuộc vào một động lực đơn lẻ và nâng cao khả năng chống chịu trước các biến động từ bên ngoài.

Chính vì vậy, con số 8,18% không chỉ phản ánh tốc độ tăng trưởng của một giai đoạn mà còn cho thấy nền kinh tế đang có những chuyển biến về chất lượng, tạo tiền đề quan trọng cho mục tiêu tăng trưởng hai con số trong những năm tới.

Những động lực cho tăng trưởng 

Mức tăng trưởng 8,18% là kết quả của sự cộng hưởng giữa nhiều chính sách điều hành và động lực phát triển được triển khai đồng bộ, thay vì đến từ một yếu tố riêng lẻ.

Đầu tiên là đầu tư công tiếp tục phát huy vai trò dẫn dắt. Trong 6 tháng đầu năm, gần 357 nghìn tỷ đồng vốn đầu tư công đã được giải ngân, đạt 35,5% kế hoạch năm. Dòng vốn này không chỉ thúc đẩy ngành xây dựng, vật liệu, vận tải mà còn tạo hiệu ứng lan tỏa tới nhiều lĩnh vực sản xuất, dịch vụ và việc làm, đồng thời nâng cao năng lực kết nối của nền kinh tế trong dài hạn.

Cùng với đó là những chuyển động mạnh mẽ về cải cách thể chế. Chỉ trong 6 tháng đầu năm, có 338 văn bản quy phạm pháp luật được ban hành; riêng Chính phủ nhiệm kỳ mới ban hành 206 văn bản. Đáng chú ý, 11 nghị quyết về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh đã góp phần giảm khoảng 53% thời gian và 55% chi phí tuân thủ cho người dân và doanh nghiệp. Những cải cách này không chỉ tháo gỡ các "điểm nghẽn" về thủ tục mà còn tạo môi trường đầu tư minh bạch, thông thoáng hơn, khuyến khích doanh nghiệp mở rộng sản xuất và đầu tư.

Bên cạnh đó, hạ tầng chiến lược tiếp tục được đầu tư mạnh với 395 km đường cao tốc hoàn thành, đồng loạt khởi công 5 tuyến đường sắt đô thị tại Hà Nội và nhiều dự án tồn đọng được tháo gỡ. Đây là những khoản đầu tư không chỉ tạo tăng trưởng trong ngắn hạn mà còn nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế thông qua việc giảm chi phí logistics, tăng khả năng kết nối vùng và thu hút đầu tư.

Một động lực quan trọng khác đến từ sức cầu trong nước. Thu nhập bình quân của người lao động đạt khoảng 9 triệu đồng/tháng, tăng 8,6% so với cùng kỳ; 96 dự án nhà ở xã hội với khoảng 27.600 căn hộ được hoàn thành, góp phần cải thiện đời sống người dân và củng cố niềm tin tiêu dùng. Trong bối cảnh thương mại toàn cầu còn nhiều biến động, thị trường trong nước tiếp tục đóng vai trò là "bệ đỡ" quan trọng, giúp nền kinh tế duy trì đà tăng trưởng.

Có thể thấy, mức tăng trưởng 8,18% không phải là kết quả của một giải pháp ngắn hạn mà phản ánh hiệu quả của quá trình khơi thông đồng thời nhiều nguồn lực phát triển. Quan trọng hơn, các động lực này đều hướng tới việc nâng cao năng lực tăng trưởng dài hạn, tạo nền tảng để Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển với mục tiêu cao hơn.

Từ 8,18% đến mục tiêu tăng trưởng hai con số

Mức tăng trưởng 8,18% trong nửa đầu năm 2026 không đồng nghĩa mục tiêu tăng trưởng hai con số đã nằm trong tầm tay. Tuy nhiên, đây là cột mốc quan trọng bởi lần đầu tiên sau nhiều năm, nền kinh tế tạo được nền tảng đủ vững để hướng tới mục tiêu cao hơn.

Điều đáng chú ý không chỉ là tốc độ tăng trưởng mà là chất lượng của tăng trưởng. Các động lực truyền thống như đầu tư, tiêu dùng và xuất khẩu cùng phục hồi, trong khi ổn định kinh tế vĩ mô tiếp tục được giữ vững. Điều đó cho thấy nền kinh tế không còn phụ thuộc quá lớn vào một động lực đơn lẻ mà đang hình thành cấu trúc tăng trưởng cân bằng và bền vững hơn.

Đây cũng là tiền đề để Chính phủ triển khai các mục tiêu tăng trưởng cao trong giai đoạn tới. Khi niềm tin của doanh nghiệp và nhà đầu tư được củng cố, dòng vốn đầu tư sẽ mạnh dạn hơn, hoạt động sản xuất - kinh doanh được mở rộng và các dự án mới có điều kiện được triển khai nhanh hơn. Chính những yếu tố này sẽ tạo thêm dư địa cho tăng trưởng trong nửa cuối năm cũng như các năm tiếp theo.

Theo TS. Nguyễn Tú Anh, Giám đốc Nghiên cứu Chính sách VinUniversity, mức tăng trưởng 8,18% là kết quả rất đáng ghi nhận trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều biến động. Theo ông, dòng vốn FDI tiếp tục tăng cho thấy niềm tin của nhà đầu tư quốc tế đối với môi trường đầu tư Việt Nam vẫn được duy trì. Tuy nhiên, để hướng tới tăng trưởng hai con số, Việt Nam cần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, năng lực đổi mới sáng tạo và khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Nhìn từ góc độ triển vọng, TS. Cấn Văn Lực và Nhóm nghiên cứu Viện Đào tạo và Nghiên cứu BIDV cho rằng mức tăng trưởng 8,18% không chỉ là kết quả nổi bật của nửa đầu năm mà còn tạo dư địa quan trọng để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng cao trong cả năm 2026. Nhóm nghiên cứu dự báo GDP cả năm có thể đạt 9-9,2%, thậm chí 9,5-10% trong kịch bản tích cực nếu các cải cách về thể chế, đầu tư công và phát triển khu vực kinh tế tư nhân tiếp tục được đẩy mạnh. Đồng thời, nhóm nghiên cứu cũng lưu ý cần chủ động ứng phó với các rủi ro từ bên ngoài như xung đột địa chính trị, lạm phát toàn cầu và những hạn chế nội tại của nền kinh tế để duy trì đà tăng trưởng bền vững. Tuy nhiên, nền kinh tế vẫn phải đối mặt với không ít thách thức. Tiến độ giải ngân đầu tư công ở một số nơi còn chậm; áp lực từ biến động kinh tế thế giới, giá năng lượng và các rào cản thương mại vẫn hiện hữu. Bên cạnh đó, năng suất lao động, chất lượng nguồn nhân lực và khả năng đổi mới sáng tạo vẫn là những điểm cần tiếp tục cải thiện nếu muốn duy trì tốc độ tăng trưởng cao trong nhiều năm liên tiếp.

Vì vậy, mục tiêu tăng trưởng hai con số sẽ không thể đạt được nếu chỉ dựa vào mở rộng đầu tư hay kích cầu ngắn hạn. Điều quan trọng hơn là tiếp tục tháo gỡ các "điểm nghẽn" về thể chế, đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, khơi thông nguồn lực cho khu vực kinh tế tư nhân, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và nâng cao năng suất. Đây mới là những yếu tố quyết định khả năng tăng trưởng bền vững của nền kinh tế.

Ông Phan Đức Hiếu, Ủy viên Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, cho rằng để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số, điều quan trọng hiện nay không phải là thiếu giải pháp hay định hướng. Vấn đề cốt lõi là khả năng hiện thực hóa các chủ trương, tốc độ triển khai và hiệu quả thực thi chính sách. Theo ông, nếu các chính sách được thực hiện quyết liệt, đồng bộ và đúng tiến độ, đây sẽ là yếu tố quyết định khả năng duy trì đà tăng trưởng trong 6 tháng cuối năm và các năm tiếp theo.

Mức tăng trưởng GDP 8,18% của nửa đầu năm 2026 không chỉ là kết quả tích cực trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều biến động mà còn cho thấy các chính sách cải cách, đầu tư và ổn định kinh tế vĩ mô đang phát huy hiệu quả. Quan trọng hơn, con số này tạo thêm niềm tin cho doanh nghiệp, nhà đầu tư và người dân về triển vọng của nền kinh tế.

Có thể nói, 8,18% là "đường băng" để Việt Nam bước vào quỹ đạo tăng trưởng hai con số. Nếu tiếp tục duy trì ổn định kinh tế vĩ mô, cải cách mạnh mẽ thể chế, phát huy vai trò của khu vực kinh tế tư nhân và tận dụng hiệu quả các động lực mới như chuyển đổi số, kinh tế xanh và đổi mới sáng tạo, Việt Nam hoàn toàn có cơ sở để biến mục tiêu tăng trưởng hai con số từ kỳ vọng thành hiện thực trong những năm tới.