Hội LHPN tỉnh Lạng Sơn tạo chuyển biến từ kỹ năng số, điểm tựa an toàn đến sinh kế vùng biên

Trao đổi về nội dung trên, bà Nguyễn Thị Hồng Vân, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh, Chủ tịch Hội LHPN tỉnh Lạng Sơn, cho biết, khó khăn lớn nhất hiện nay là nhận thức và kỹ năng của một bộ phận phụ nữ vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số còn hạn chế, đặc biệt về kỹ năng số và sử dụng mạng an toàn.

Bên cạnh đó, nhiều phụ nữ còn tâm lý e ngại, cam chịu nên các vụ việc bạo lực gia đình chưa được phát hiện kịp thời. Trong khi đó, địa bàn rộng, cán bộ Hội cơ sở còn mỏng. Trước thực tế này, Hội LHPN tỉnh Lạng Sơn đã đổi mới mạnh mẽ công tác tuyên truyền trên nền tảng số; xây dựng video, infographic, tình huống thực tế để hướng dẫn kỹ năng phòng tránh lừa đảo mạng, bảo vệ phụ nữ và trẻ em.

Đưa chuyển đổi số đến phụ nữ vùng sâu vùng xa

Theo bà Nguyễn Thị Hồng Vân, việc đổi mới phương thức tuyên truyền trên nền tảng số đã giúp Hội LHPN tỉnh Lạng Sơn mở rộng phạm vi tiếp cận, vượt qua rào cản về không gian, thời gian, đặc biệt đối với hội viên phụ nữ ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Thông qua các kênh như Facebook, Zalo, hệ thống truyền thông cơ sở, các nội dung tuyên truyền được truyền tải nhanh chóng, trực quan, dễ hiểu, phù hợp với từng nhóm đối tượng. Hội tăng cường xây dựng các sản phẩm truyền thông ngắn gọn, dễ tiếp cận như video, infographic, các câu chuyện, tình huống trong cuộc sống hằng ngày.

Những nội dung này tập trung vào kỹ năng nhận diện và phòng tránh lừa đảo trên không gian mạng; kiến thức pháp luật về phòng, chống bạo lực gia đình; kỹ năng bảo vệ phụ nữ, trẻ em. Qua đó, phụ nữ không chỉ nâng cao nhận thức mà còn có kỹ năng thực hành cụ thể để tự bảo vệ mình và gia đình.

Bên cạnh đó, Hội phát huy vai trò của đội ngũ cán bộ Hội cơ sở, "Tổ truyền thông cộng đồng" trong việc "cầm tay chỉ việc", hướng dẫn phụ nữ sử dụng mạng xã hội an toàn, hiệu quả. Chuyển đổi số trong công tác tuyên truyền đã góp phần nâng cao năng lực, kỹ năng số cho phụ nữ, từng bước thu hẹp khoảng cách thông tin, tạo nền tảng xây dựng gia đình an toàn, hạnh phúc.

Điểm tựa kịp thời cho phụ nữ bị bạo lực gia đình

Cùng với tuyên truyền trên nền tảng số, Hội LHPN tỉnh Lạng Sơn phát huy hiệu quả các "Tổ truyền thông cộng đồng", mô hình "Địa chỉ tin cậy" tại cơ sở, phối hợp chặt chẽ với các ngành chức năng để tư vấn, bảo vệ phụ nữ và trẻ em. Bà Nguyễn Thị Hồng Vân cho biết, trong thời gian qua, "Tổ truyền thông cộng đồng" và "Địa chỉ tin cậy" đã thực sự trở thành điểm tựa quan trọng đối với phụ nữ và trẻ em bị bạo lực gia đình trên địa bàn tỉnh. Các mô hình này không chỉ hỗ trợ kịp thời trong lúc khẩn cấp mà còn giúp nạn nhân ổn định tâm lý, lấy lại niềm tin và từng bước vượt qua khó khăn để ổn định cuộc sống.

Tại một xã vùng đặc biệt khó khăn của tỉnh, chị Chu Thị D. (SN 1985, trú tại thôn Bản Téng, xã Tri Lễ) là phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn, thường xuyên bị chồng bạo hành sau khi sử dụng rượu do nghi ngờ vợ đi ngoại tình. Có lần, sau khi bị chồng bạo hành, chị phải chạy sang nhà một thành viên "Địa chỉ tin cậy" trong thôn để cầu cứu.

Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, cán bộ chi hội phụ nữ, thành viên "Tổ truyền thông cộng đồng" cùng công an xã đã có mặt kịp thời để hỗ trợ, bảo đảm an toàn và đưa chị về tạm lánh tại phòng nghỉ "Địa chỉ tin cậy" ở trụ sở xã. Sau đó, Hội phụ nữ cơ sở phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức gặp gỡ, tư vấn pháp luật, hòa giải và yêu cầu người chồng cam kết chấm dứt hành vi bạo lực.

Chị D. cũng được đề xuất hỗ trợ 100% kinh phí xây nhà 42m2 từ nguồn kinh phí xóa nhà tạm, nhà dột nát của tỉnh. Hội LHPN xã hỗ trợ ngày công, vận chuyển 3 chuyến vật liệu xây dựng để cùng chung tay xây nhà cho gia đình chị, bảo đảm ổn định cuộc sống. Đến nay, tình hình gia đình đã tích cực hơn, bản thân chị cũng tự tin tham gia các hoạt động cộng đồng.

Một trường hợp khác là chị Hoàng Thị C. (SN 1989, trú tại thôn Nà Nong, xã Thống Nhất). Chị C. bị bạo lực gia đình, bị hành hung, bạo lực tinh thần, kiểm soát, xúc phạm và đe dọa. Khi vụ việc xảy ra vào buổi tối, người chồng say rượu đánh vợ, đốt quần áo, chị phải đưa con trai nhỏ 5 tuổi chạy lên công an xã cầu cứu.

Sau khi tiếp nhận thông tin, cán bộ chi hội phụ nữ, thành viên "Tổ truyền thông cộng đồng", mô hình "Địa chỉ tin cậy" tại cơ sở cùng công an xã đã kịp thời hỗ trợ, bảo đảm an toàn cho hai mẹ con. Chị được tư vấn tâm lý, hướng dẫn kỹ năng tự bảo vệ, hỗ trợ làm việc với gia đình hai bên. Hội phụ nữ cơ sở phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức đoàn hòa giải gặp gỡ, tư vấn pháp luật, hòa giải và yêu cầu người chồng cam kết chấm dứt hành vi bạo lực.

Theo bà Nguyễn Thị Hồng Vân, những vụ việc trên cho thấy ý nghĩa thiết thực của "Tổ truyền thông cộng đồng" và mô hình "Địa chỉ tin cậy". Trong đó, "Tổ truyền thông cộng đồng" kịp thời nắm bắt thông tin, tuyên truyền, tư vấn, kết nối các lực lượng ở cơ sở; còn "Địa chỉ tin cậy" là nơi hỗ trợ tạm thời, giúp bảo đảm an toàn cho nạn nhân khi xảy ra bạo lực gia đình. Hai mô hình này đã trở thành cầu nối huy động sự chung tay của cả hệ thống chính trị ở cơ sở trong bảo vệ phụ nữ và trẻ em; đồng thời góp phần lan tỏa tinh thần lên án bạo lực gia đình, nâng cao ý thức cộng đồng và giúp nhiều phụ nữ mạnh dạn lên tiếng khi quyền lợi bị xâm hại.

Phát triển sinh kế từ cuộc vận động "Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch"

Trong nhiệm kỳ qua, Hội LHPN tỉnh Lạng Sơn xác định Cuộc vận động "Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch" là một giải pháp trọng tâm, mang tính nền tảng trong tham gia xây dựng nông thôn mới và xây dựng gia đình hạnh phúc, bền vững. Toàn tỉnh đã có 8.494 gia đình hội viên phụ nữ được gắn biển công nhận đạt tiêu chí "Gia đình 5 không, 3 sạch", cho thấy sự chuyển biến rõ nét về nhận thức và chất lượng cuộc sống của hội viên phụ nữ.

Điểm cốt lõi của Cuộc vận động là tác động trực tiếp vào từng hộ gia đình, từng phụ nữ, giúp chị em thay đổi nhận thức từ những việc làm cụ thể, thiết thực hằng ngày. Phụ nữ ngày càng chủ động hơn trong phát triển kinh tế hộ gia đình, chăm lo sức khỏe, giữ gìn vệ sinh môi trường, nuôi dạy con tốt và xây dựng đời sống văn hóa tại khu dân cư.

Nhiều hội viên đã mạnh dạn khởi nghiệp, tham gia tổ hợp tác, hợp tác xã, phát triển các sản phẩm OCOP, ứng dụng chuyển đổi số trong sản xuất, kinh doanh để nâng cao thu nhập cho gia đình. Các tiêu chí của Cuộc vận động cũng góp phần hình thành nếp sống văn minh, khoa học trong mỗi gia đình, từ "sạch nhà, sạch bếp, sạch ngõ" đến không có bạo lực gia đình, không vi phạm pháp luật, không có trẻ em bỏ học.

Cuộc vận động không chỉ dừng ở phạm vi từng gia đình mà đã tạo sức lan tỏa mạnh mẽ ra cộng đồng. Nhiều mô hình như "Thôn xanh - sạch - đẹp", "Đường hoa phụ nữ", "Ngôi nhà xanh", "Chi hội phụ nữ 5 không, 3 sạch",… đã trở thành những điểm sáng trong xây dựng nông thôn mới tại địa phương.

Cùng với đó, nhiều mô hình hỗ trợ sinh kế, khởi nghiệp đang phát huy hiệu quả tại Lạng Sơn. Tiêu biểu có mô hình "Trà diếp cá Lụa Vy" của chị Vi Thị Lụa; mô hình "Phát triển chuỗi giá trị hồng Vành Khuyên treo gió hữu cơ" của chị Vương Thị Thương, Hợp tác xã Nông sản Toàn Thương; mô hình "Chăn nuôi gà thảo dược vi sinh thả dưới tán hồi" của chị Lý Thị Nga (xã Bình Gia).

Các mô hình này không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế mà còn góp phần tạo việc làm, sinh kế bền vững cho phụ nữ dân tộc Tày, Nùng vùng biên giới, đồng thời nâng cao giá trị các sản phẩm đặc sản địa phương. Nhiều mô hình khác như phát triển chuỗi giá trị hoa hồi, dược liệu dưới tán rừng hồi của chị Hoàng Bích Ngọc (xã Tân Văn); chuỗi giá trị heo thảo dược Thơ Lăng của chị Lăng Thị Thơ (xã Na Sầm), cũng đang phát huy hiệu quả, hướng mạnh vào phát triển kinh tế xanh, bền vững. Ngoài ra, nhiều mô hình phát triển kinh tế do phụ nữ làm chủ như thạch đen, bánh khảo Tràng Định, na Chi Lăng, lạp sườn, nem nướng, rượu men lá đã từng bước xây dựng thương hiệu, tham gia chương trình OCOP và mở rộng thị trường.

Từ những kết quả đó, bà Nguyễn Thị Hồng Vân nhấn mạnh, các mô hình không chỉ tạo việc làm, nâng cao thu nhập mà còn góp phần phát triển kinh tế xanh, xây dựng thương hiệu đặc sản địa phương và thúc đẩy sản phẩm OCOP. Qua đó, phụ nữ từng bước khẳng định vai trò, vị thế trong gia đình và xã hội, góp phần xây dựng gia đình "5 không, 3 sạch, 3 an" bền vững.

Thời gian tới, Hội LHPN tỉnh Lạng Sơn tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động, tăng cường chuyển đổi số, phát huy vai trò của cơ sở và người có uy tín trong cộng đồng, góp phần xây dựng gia đình an toàn, hạnh phúc. Đồng thời, Hội xác định cần sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội để giải quyết hiệu quả các vấn đề đặt ra đối với phụ nữ và trẻ em.