Món quà không mua bằng tiền mà Gen Z muốn dành tặng ông bà

Ký ức tuổi thơ và hành trang khi lớn lên

Kể về ông bà của mình - ông Nguyễn Hiện Xuất và bà Trần Thị Hoài Thương - cô gái 21 tuổi Nguyễn Trâm Anh nghĩ ngay đến 3 tính từ: nguyên tắc - thấu hiểu - ấm áp.

Ông bà nghiêm khắc trong cách dạy dỗ, đặt ra những tiêu chuẩn cao trong cách làm người và học tập, rèn cho con cháu ý thức kỷ luật từ sớm. Nhưng theo Trâm Anh, sự nghiêm khắc ấy chưa bao giờ đồng nghĩa với cứng nhắc. Ngoài những lúc cần răn dạy, ông bà vẫn là nơi dịu dàng để em tìm về, bao dung trước những sai sót và sẵn sàng lắng nghe cháu chia sẻ.

Trong ký ức tuổi thơ của Trâm Anh, ông bà có lúc giống ông Bụt, bà Tiên trong những câu chuyện cổ tích bà thường kể trước giờ đi ngủ, nhưng cũng có khi chẳng khác nào những "thầy cô giáo nghiêm khắc nhất".

Ông thường nhắc cháu phải đúng giờ trong học tập và việc nhà, tự thu dọn sách vở ngăn nắp, giữ nhà cửa gọn gàng. Bà lại uốn nắn cháu từ chuyện chào hỏi, mời cơm đến cách đối nhân xử thế. "Lúc đó, mình chỉ nghĩ đơn giản là người lớn lúc nào cũng khắt khe", Trâm Anh nhớ lại.

Phải đến khi bước vào giảng đường đại học, sống tự lập xa gia đình và tự mình xoay xở với chuyện học hành, những mối quan hệ xung quanh, Trâm Anh mới nhìn những nguyên tắc ngày bé bằng một cách khác. Tất cả đã giúp em biết tự kỷ luật, giữ thái độ chuẩn mực với mọi người và kiên định hơn trước những va vấp đầu đời. Cũng khi ấy, em mới hiểu sự nghiêm khắc năm nào thực ra là "sự che chở âm thầm" mà ông bà dành cho cháu.

Một hình ảnh khác của ông bà cũng ở lại trong Trâm Anh suốt những năm tháng lớn lên. Đó là những buổi sáng bắt đầu thật sớm bên vườn hoa. Bất kể nắng hay mưa, ông bà vẫn duy trì thói quen tập thể dục và chăm sóc vườn. Bà thường nói: "Có sức khỏe là có tất cả". Mỗi sáng, hai ông bà tập dưỡng sinh nhẹ nhàng. Xong xuôi, người tưới cây, người quét sân, vừa làm vừa thong thả trò chuyện.

Những buổi sáng bình yên ấy theo cô cháu gái vào cả những tháng ngày sinh viên bận rộn. Giữa bài vở và áp lực có lúc khiến bản thân cuống cuồng, Trâm Anh lại nhớ dáng vẻ an yên của ông bà để tự nhắc mình chậm một nhịp, trân trọng sức khỏe, gìn giữ sự bình yên từ những điều giản dị và giữ tâm thế vững vàng trước những xáo trộn bên ngoài.

Nếp nhà ấy cũng mang dấu ấn cuộc đời của ông bà. Ông từng làm công tác công đoàn, bà là nhà giáo, nên sự nguyên tắc, khuôn phép hiện diện trong cách ông bà dạy con cháu và gìn giữ đời sống gia đình. Ông bà coi trọng sự ổn định, chuẩn mực đạo đức, nền nếp, còn thế hệ của Trâm Anh thích trải nghiệm những điều mới, linh hoạt hơn và đôi khi có phần bộc phát theo cảm xúc.

Bởi vậy, không phải lúc nào ông bà và cháu cũng nhìn mọi chuyện giống nhau. Có lúc Trâm Anh từng thấy ông bà quá khắt khe, lo xa khi cô muốn thử sức với một hướng đi mới hay có cách sinh hoạt khác. Nhưng rồi càng lớn, Trâm Anh càng hiểu phía sau những lời nhắc ấy là cách nghĩ được hình thành qua cả một chặng đời và thói quen luôn muốn che chở con cháu.

Nhận ra ông bà đang già đi

Trong ký ức của Trâm Anh, ông bà dường như vẫn luôn là những người vững chãi để em có thể nép vào. Cho đến khi những đổi thay hiện ra trong chính những điều quen thuộc nhất.

Đôi chân bà từng dẻo dai trong những buổi nhảy dân vũ ở câu lạc bộ nay đã nặng nhọc, từng bước chậm và khó khăn hơn. Đôi bàn tay ông từng khéo léo cầm vợt, nắn nót chỉ cháu đánh cầu lông ngày nhỏ, giờ run run thấy rõ khi gắp thức ăn trong bữa cơm gia đình. Những đổi thay ấy khiến lòng Trâm Anh chùng xuống: ông bà đã già đi thật rồi.

"Mình nhận ra ông bà đang già đi thật rồi và đây là lúc bản thân phải lớn lên thật nhanh để trở thành chỗ dựa ngược lại cho ông bà, thay vì chỉ biết đón nhận sự chở che như ngày thơ bé", em nói.

Sự "đổi vai" giữa cháu và ông bà bắt đầu bằng những việc rất nhỏ. Mỗi lần về nhà, Trâm Anh chủ động đỡ ông bà những việc cần. Em kiên nhẫn hướng dẫn ông bà sử dụng điện thoại thông minh, gọi video, đọc báo mạng để ông bà có thể tiếp cận công nghệ mới và không cảm thấy mình bị tụt lại phía sau.

Nhưng Trâm Anh nhận ra điều khiến ông bà vui nhất vẫn là sự hiện diện và lắng nghe của con cháu. Sau bữa cơm, em dành thời gian ngồi tâm sự với bà, nghe ông kể lại những câu chuyện xưa dù có chuyện đã nghe "cả chục lần". Có khi, Trâm Anh lại chủ động tìm đến ông bà để xin một lời khuyên. Với em, kiên nhẫn ngồi cạnh và lắng nghe cũng là một cách chăm sóc tinh thần mà người cháu có thể dành cho ông bà lúc này.

Những năm tháng đại học, cuộc sống của Trâm Anh bận rộn hơn giữa việc học, các mối quan hệ xã hội và guồng quay của công nghệ. Thế nhưng, khoảng cách với ông bà không xa hơn mà ngược lại còn trở nên gần gũi và sâu sắc hơn. Khi trưởng thành hơn, cô bắt đầu hiểu tâm tư của người lớn tuổi và chủ động kéo gần khoảng cách giữa hai thế hệ. Trâm Anh kể với ông bà về cuộc sống sinh viên, từ những niềm vui nhỏ khi đi chơi cùng bạn bè đến những áp lực, bỡ ngỡ nơi giảng đường.

Sự gắn kết ấy luôn đến từ hai phía. Có những đợt thi cử bận rộn khiến Trâm Anh lỡ quên gọi về, chính ông bà lại chủ động bấm máy hỏi han. Những lời động viên mộc mạc qua điện thoại xua đi phần nào mệt mỏi, nhắc cô rằng giữa cuộc sống xô bồ bên ngoài, vẫn luôn có ông bà ngóng trông và tiếp thêm năng lượng.

Một ngày trọn vẹn bên ông bà

Trâm Anh hiểu điều ông bà mong ở con cháu cũng từ những chuyện rất đỗi bình thường trong nhà. Mỗi lần con cháu đi học, đi làm xa trở về, ông bà chẳng mấy khi bận tâm đến quà cáp đắt tiền hay bánh trái cao sang. Niềm vui rạng rỡ nhất trên gương mặt ông bà là khi cả gia đình quây quần bên mâm cơm, nghe con cháu tíu tít kể chuyện trường lớp, công việc.

Theo Trâm Anh, vật chất hay những món quà hữu dụng đều cần thiết nhưng điều ông bà mong mỏi nhất vẫn là sự kề cận của con cháu, được trò chuyện, được lắng nghe và không cảm thấy mình bị bỏ lại phía sau.

Bởi vậy, Ngày Quốc tế Người cao tuổi 1/10 năm nay, Trâm Anh dành tặng ông bà một ngày trọn vẹn. "Mình muốn hôm nay là một ngày giống như khoảng thời gian ông bà đã đồng hành cùng mình ngày bé: không điện thoại, không vội vã", Trâm Anh vui vẻ.

Với cô gái Gen Z, điều khiến ông bà hạnh phúc không nằm ở những thứ "lấp lánh trong hộp quà bọc nơ" mà ở sự an tâm khi nhìn thấy con cháu khôn lớn, bình an trở về và sẵn sàng hiện diện, kề cạnh bất cứ lúc nào.

"Thời gian của người trẻ có thể còn rất dài nhưng quỹ thời gian của ông bà thì đang ngắn lại từng ngày", em tâm sự. Bởi vậy, với Trâm Anh, sự chú tâm trọn vẹn và niềm vui sum vầy mới là món quà ý nghĩa mà tiền không thể mua được.

Cũng có một món quà khác Trâm Anh muốn dành tặng ông bà đó là lời cảm ơn. Cảm ơn sự nghiêm khắc và bao dung đã uốn nắn, chở che của ông bà để em khôn lớn. Trâm Anh muốn ông bà biết rằng dù đi đâu, làm gì, ông bà vẫn luôn là điểm tựa bình yên và niềm tự hào lớn nhất trong lòng em.

Em muốn gom góp thêm thật nhiều kỷ niệm khi vẫn còn có thể: về nhà thường xuyên hơn, cùng ông bà ăn những bữa cơm bình dị, ghi lại những thước phim, bức ảnh đời thường, ngồi nghe thêm những câu chuyện ngày xưa.

Cô gái 21 tuổi không muốn chờ đến khi những ngày bình thường bên ông bà chỉ còn là điều để nhớ rồi mới tiếc rằng "giá như ngày ấy mình đã…". Vì thế, điều Trâm Anh chọn làm ngay lúc này đơn giản là tận hưởng trọn vẹn từng ngày tháng bình yên bên ông bà.