Ngày Bạch biến Thế giới 25/6: Nam và nữ đều có thể mắc, dù ở bất kỳ tuổi nào

Bạch biến là bệnh lý rối loạn sắc tố da mạn tính, xảy ra khi các tế bào sắc tố melanocyte bị phá hủy hoặc mất chức năng, dẫn đến xuất hiện các vùng da mất sắc tố màu trắng ở nhiều vị trí trên cơ thể. Bệnh không lây nhiễm, không phải bệnh truyền nhiễm và không ảnh hưởng trực tiếp đến tính mạng. Tuy nhiên, những thay đổi về ngoại hình có thể khiến người bệnh gặp nhiều khó khăn trong học tập, công việc, giao tiếp xã hội và sức khỏe tinh thần.

Ước tính bạch biến ảnh hưởng khoảng 0,5 – 2% dân số thế giới. Tại Việt Nam, nhiều người bệnh vẫn phải đối mặt với sự kỳ thị hoặc hiểu lầm từ cộng đồng do thiếu thông tin chính xác về bệnh.

Theo thống kê tại Bệnh viện Da Liễu TPHCM, trung bình mỗi năm bệnh viện tiếp nhận và điều trị cho 5.064 lượt người bệnh bạch biến. Mặc dù không gây nguy hiểm đến tính mạng, bạch biến có thể tác động đáng kể đến tâm lý, sự tự tin và chất lượng cuộc sống của người bệnh, đặc biệt khi các vùng da mất sắc tố xuất hiện ở những vị trí dễ nhận thấy như mặt, cổ, bàn tay hoặc các vùng da hở.

BS.CKII Võ Thị Đoan Phượng, Trưởng khoa Lâm sàng 3, Bệnh viện Da Liễu TPHCM cho biết, bệnh bạch biến gặp cả 2 giới, có thể xuất hiện ở bất kỳ tuổi nào, tuy nhiên tuổi khởi phát trung bình là 10-30 tuổi. Bạch biến là bệnh có yếu tố tự miễn và có thể liên quan đến tiền sử gia đình, tuy nhiên đây không phải là bệnh lý có thể lây nhiễm từ người này sang người khác. Bệnh có liên quan đến cả yếu tố gen và các yếu tố ngoài gen, nguyên nhân chính xác của bệnh cho đến nay vẫn còn chưa rõ ràng.

Những dấu hiệu có thể giúp người dân nhận biết sớm bệnh bạch biến như: trên da xuất hiện các vùng mất sắc tố giới hạn rõ; tổn thương không có vảy, không ngứa, không đau; lông hoặc tóc trên vùng tổn thương có nhiều trường hợp cũng mất sắc tố. Vị trí thường gặp ở mặt, cổ, mu bàn tay, cổ tay, cẳng tay hoặc ở vùng sinh dục. Tổn thương thường có tính chất đối xứng; tuy nhiên, cũng có nhiều trường hợp chỉ có một bên của cơ thể.

Theo bác sĩ, bạch biến thường không ảnh hưởng đến sức khỏe hay tính mạng. Tuy nhiên bệnh ảnh hưởng rất lớn đến tâm lý cũng như chất lượng cuộc sống của bệnh nhân, tạo ra những rào cản và mặc cảm trong giao tiếp, học tập, công việc.

Đáng chú ý, một số trường hợp bạch biến có thể đi kèm với bệnh lý tuyến giáp, tiểu đường, suy tuyến thượng thận nguyên phát (Addison), rụng tóc từng mảng…. Chính vì vậy, trong những trường hợp nghi ngờ, bệnh nhân cần được thực hiện các xét nghiệm tầm soát bệnh.

Trong những năm gần đây, cùng với sự phát triển của y học, việc điều trị bạch biến đã có nhiều bước tiến đáng kể. Bên cạnh các phương pháp điều trị nội khoa và quang trị liệu, nhiều kỹ thuật hiện đại đã được ứng dụng nhằm phục hồi sắc tố da cho người bệnh.

Theo BS.CKII Võ Thị Đoan Phượng, để việc điều trị bạch biến đạt được hiệu quả tốt nhất, người bệnh cần kiên trì, tuân theo các hướng dẫn điều trị của các bác sĩ, không được tự ý thoa hay mua thuốc uống. Đôi khi cần thời gian lâu và phối hợp nhiều phương pháp để đạt được hiệu quả tối đa trong việc phục hồi sắc tố.

Để giúp bệnh tái phát hoặc nặng thêm, người bệnh cần: giảm tress, hạn chế dùng chất kích thích như caffe, rượu... Bên cạnh đó, cần tránh nắng; tránh các tổn thương trên da vì bạch biến có thể xuất hiện sau các tổn thương này. Đồng thời, thực hiện các xét nghiệm để tầm soát các bệnh lý đi kèm.