Xem thêm thông tin của Báo PNVN trên
Phụ nữ Việt Nam
MỚI NHẤT ĐỘC QUYỀN MULTIMEDIA CHUYÊN ĐỀ

Người phụ nữ mắc trầm cảm sau những cơn đau

Bài ảnh: Nam Nguyên
Người phụ nữ mắc trầm cảm sau những cơn đau

Bác sĩ thăm khám cho người bệnh mắc trầm cảm vì bệnh xương khớp

Đau nhức, mất ngủ, mệt mỏi kéo dài, người phụ nữ 55 tuổi nhiều lần đi khám nhưng không tìm ra nguyên nhân. Chỉ khi xuất hiện biểu hiện bất thường về tâm thần, bệnh nhân mới được phát hiện mắc trầm cảm nặng có triệu chứng loạn thần.

Khi những cơn đau che lấp dấu hiệu trầm cảm

Theo BSCKII. Bùi Văn Lợi, Viện Sức khỏe Tâm thần, Bệnh viện Bạch Mai, bệnh nhân là một phụ nữ 55 tuổi, có tiền sử mắc viêm khớp dạng thấp khoảng 2 năm. Trong thời gian đầu, người bệnh được điều trị bệnh lý cơ xương khớp. Tuy nhiên, khoảng 4-5 tháng trước khi nhập viện chuyên khoa tâm thần, tình trạng sức khỏe bắt đầu xuất hiện nhiều dấu hiệu bất thường.

Bệnh nhân thường xuyên đau nhiều khớp, đau mỏi lan tỏa, đặc biệt tăng về đêm và sáng sớm. Cơn đau khiến người bệnh khó chịu, mệt mỏi, ảnh hưởng đến sinh hoạt và giấc ngủ. Ngoài ra, bệnh nhân còn xuất hiện các biểu hiện hồi hộp, run tay, vã mồ hôi, khó chịu vùng bụng, ăn uống kém và ngủ chập chờn.

Lo lắng trước tình trạng sức khỏe, người phụ nữ đã nhiều lần đi khám tại các chuyên khoa cơ xương khớp và tim mạch. Tuy nhiên, những triệu chứng khó chịu vẫn kéo dài. Các kết quả thăm khám không phát hiện bệnh lý tim mạch tương ứng với biểu hiện hồi hộp, trống ngực của bệnh nhân. Một số chỉ số viêm cũng tương đối thấp, trong khi người bệnh vẫn cảm thấy đau đớn và mệt mỏi.

Điều đáng chú ý là cùng với những triệu chứng thể chất, cảm xúc và hành vi của bệnh nhân ngày càng thay đổi. Người phụ nữ bắt đầu buồn chán, dễ xúc động, thường xuyên khóc, lo lắng và bồn chồn. Bệnh nhân giảm hứng thú với những hoạt động trước đây, khó tập trung, ăn uống kém và dần thu mình, ít giao tiếp với mọi người.

Trong vòng 2 tháng, người bệnh sụt khoảng 4kg. Tình trạng mất ngủ kéo dài khiến sức khỏe suy giảm, tinh thần ngày càng kiệt quệ. Đặc biệt, bệnh nhân xuất hiện những suy nghĩ tiêu cực, thường xuyên tự trách bản thân, cho rằng bệnh tật là sự trừng phạt vì những lỗi lầm trong quá khứ. Người phụ nữ cảm thấy mình trở thành gánh nặng cho gia đình, thậm chí có ý nghĩ về cái chết, dù chưa có kế hoạch hay hành vi tự sát. Sau khi được thăm khám chuyên khoa tâm thần, bệnh nhân được chẩn đoán giai đoạn trầm cảm nặng có triệu chứng loạn thần, trên nền bệnh viêm khớp dạng thấp.

Theo bác sĩ Lợi, khó khăn trong trường hợp này là các biểu hiện ban đầu không điển hình cho một bệnh lý tâm thần. Đau nhức, mệt mỏi, mất ngủ, ăn uống kém đều có thể xuất hiện ở người mắc viêm khớp dạng thấp. Vì vậy, cả người bệnh và gia đình dễ cho rằng những bất thường đó chỉ là hậu quả của bệnh cơ thể kéo dài.

Tuy nhiên, khi các triệu chứng thể chất không được giải thích đầy đủ bằng tình trạng bệnh nền, đồng thời xuất hiện những thay đổi về cảm xúc, suy nghĩ và hành vi, cần đặt ra khả năng người bệnh đang mắc thêm một rối loạn tâm thần.

Người phụ nữ mắc trầm cảm sau những cơn đau- Ảnh 1.

Bệnh nhân bị biến dạng khớp bàn tay, ngón tay ở hai bên

Bên cạnh đó, trầm cảm không phải lúc nào cũng bắt đầu bằng biểu hiện buồn bã rõ rệt. Ở một số người mắc bệnh mạn tính, những dấu hiệu như đau kéo dài, mệt mỏi, rối loạn giấc ngủ và ăn uống có thể xuất hiện trước, sau đó mới bộc lộ rõ các triệu chứng cảm xúc.

Đặc biệt, khi người bệnh có biểu hiện tự buộc tội, cảm thấy bản thân vô dụng, trở thành gánh nặng hoặc nghĩ đến cái chết, gia đình cần đưa người bệnh đi khám chuyên khoa tâm thần sớm. Đây không đơn thuần là tâm lý bi quan hay phản ứng nhất thời trước bệnh tật mà có thể là dấu hiệu của một rối loạn nghiêm trọng, cần được điều trị.

Cần quan tâm đến sức khỏe tâm thần

Sau khi được chẩn đoán, bệnh nhân được điều trị phối hợp bằng thuốc chống trầm cảm, thuốc chống loạn thần, kích thích từ xuyên sọ phối hợp trị liệu tâm lý. Quá trình điều trị được thực hiện đồng thời với việc theo dõi bệnh lý nền, cân nhắc các thuốc đang sử dụng để hạn chế nguy cơ tương tác và tác dụng không mong muốn.

Sau những tuần điều trị, cảm xúc, hành vi và các biểu hiện loạn thần của bệnh nhân giảm dần. Giấc ngủ được cải thiện, người bệnh có thể ngủ khoảng 6-7 tiếng mỗi đêm. Tình trạng ăn uống tốt hơn, các triệu chứng khó chịu giảm, bệnh nhân tăng khoảng 2kg. Tâm trạng và khả năng sinh hoạt cũng từng bước phục hồi.

Theo BSCKII. Bùi Văn Lợi, điều quan trọng là phải nhận diện được trầm cảm ở người mắc bệnh lý miễn dịch, bởi nếu chỉ tập trung các triệu chứng vào bệnh lý cơ thể, rối loạn tâm thần có thể tiếp tục tiến triển mà không được can thiệp kịp thời. Việc đánh giá cần xem xét đồng thời tình trạng bệnh nền, biểu hiện tâm thần, tiền sử sử dụng thuốc và những yếu tố ảnh hưởng đến sức khỏe người bệnh.

Theo PGS.TS. Nguyễn Văn Tuấn, Viện trưởng Viện Sức khỏe Tâm thần, Bệnh viện Bạch Mai, mối liên hệ giữa hệ miễn dịch, tình trạng viêm và các rối loạn tâm thần là vấn đề đang được quan tâm nghiên cứu. Những biến đổi trong hoạt động miễn dịch và các chất trung gian viêm có thể có liên quan đến hoạt động của hệ thần kinh, từ đó ảnh hưởng đến sức khỏe tâm thần.

Tuy nhiên, không thể mặc định mọi trường hợp trầm cảm ở người mắc bệnh tự miễn đều do tình trạng viêm gây ra. Mối quan hệ giữa bệnh lý cơ thể và rối loạn tâm thần có thể diễn ra theo nhiều chiều: bệnh cơ thể làm tăng nguy cơ xuất hiện vấn đề tâm thần; ngược lại, rối loạn tâm thần cũng có thể ảnh hưởng đến khả năng tuân thủ điều trị và kết quả kiểm soát bệnh nền. Hai nhóm bệnh cũng có thể cùng xuất hiện do những yếu tố nguy cơ hoặc cơ chế sinh học chung.

Vì vậy, người mắc bệnh tự miễn cần được quan tâm toàn diện, không chỉ theo dõi các chỉ số xét nghiệm, mức độ đau hay tổn thương cơ quan mà còn cần chú ý đến giấc ngủ, cảm xúc và những thay đổi trong sinh hoạt hằng ngày.

Gia đình cũng giữ vai trò quan trọng trong việc nhận biết dấu hiệu bất thường. Khi người bệnh kéo dài tình trạng mất ngủ, buồn chán, mất hứng thú, ăn uống kém, thu mình, thường xuyên tự trách hoặc có suy nghĩ về cái chết, cần đưa họ đến cơ sở chuyên khoa để được đánh giá và hỗ trợ kịp thời.

Ý kiến của bạn
Bình luận