Nhiều dự án "Khởi nghiệp xanh" gắn với người yếu thế và cộng đồng địa phương

Ngày 19/9, tại TPHCM, vòng bán kết cuộc thi Khởi nghiệp Xanh lần thứ 12 năm 2026 đã được tổ chức. Đây là vòng bán kết thứ ba và cũng là vòng bán kết cuối cùng của cuộc thi.

Trước đó, các vòng bán kết khu vực phía Bắc và khu vực Miền Trung – Tây Nguyên đã được tổ chức tại Hà Nội và Đắk Lắk, qua đó lựa chọn 19 ý tưởng, dự án của hai bảng A và B vào Chung kết.

Vòng thi được tổ chức tại TPHCM quy tụ 39 ý tưởng, dự án đến từ 8 tỉnh, thành phố khu vực phía Nam gồm: An Giang, Cà Mau, Đồng Nai, Đồng Tháp, Tây Ninh, TP. Cần Thơ, TPHCM và Vĩnh Long. Trong đó, TPHCM có số lượng dự án đông nhất là 11 dự án, tiếp đến là Vĩnh Long, Đồng Tháp mỗi địa phương 5 dự án, An Giang, Tây Ninh, Cần Thơ mỗi địa phương 4 dự án…

Nhiều dự án không dừng ở câu chuyện tận dụng nông sản, mà đang đi xa hơn, họ đã biến phụ phẩm thành nguyên liệu, đưa công nghệ vào sản xuất, phát triển sản phẩm có khả năng thương mại hóa và tạo thêm sinh kế cho cộng đồng.

Bên cạnh đó, một nét đáng chú ý khác của vòng bán kết tại TPHCM là công nghệ được nhiều dự án đặt vào những khâu cụ thể của sản xuất và tiêu dùng.

Theo ban tổ chức, xuyên suốt các vòng bán kết Khởi nghiệp Xanh năm nay, yếu tố xã hội xuất hiện ngày càng rõ trong mô hình kinh doanh.

Bà Vũ Kim Anh, Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Kinh doanh và Hỗ trợ Doanh nghiệp (BSA), phụ trách chương trình Khởi nghiệp Xanh, cho biết qua các vòng bán kết, Hội đồng Ban giám khảo đánh giá cao nhiều dự án ở miền núi, miền biển khi biết tận dụng tài nguyên bản địa, phụ phẩm nông nghiệp, ngư nghiệp để tạo ra sản phẩm có tính ứng dụng và khả năng thương mại hóa. Một số dự án đồng thời quan tâm đến bảo vệ môi trường và tạo cơ hội cho các nhóm yếu thế như trẻ em, người khuyết tật, phụ nữ nông thôn. Những tín hiệu cho thấy tư duy của người khởi nghiệp đang thay đổi, từ việc tìm một sản phẩm để bán sang tìm một vấn đề của cộng đồng để giải quyết bằng một mô hình kinh doanh có khả năng tồn tại.

Trong đó, có thể kể đến như, dự án "Handmade với NaNi" sử dụng nguồn vải deadstock (vải tồn kho, vải dư thừa) để tạo ra các sản phẩm thời trang, phụ kiện và quà tặng doanh nghiệp. Dự án đồng thời tổ chức sản xuất theo hướng tạo sinh kế cho phụ nữ nội trợ, người khuyết tật và những lao động yếu thế tại địa phương.

Dự án "Hàng thủ công mỹ nghệ dừa gia dụng" tận dụng thân dừa già sau tái canh để làm đồ gia dụng, đồng thời liên kết gia công với các hộ gia đình làng nghề, tạo thêm thu nhập cho phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn và người khuyết tật nông thôn.

Cuộc thi Khởi nghiệp Xanh năm 2026 diễn ra từ tháng 4 đến tháng 10, với tổng giá trị giải thưởng gần 1 tỷ đồng. Bên cạnh các giải thưởng bằng tiền mặt, các dự án còn nhận được nhiều hỗ trợ về đào tạo, xúc tiến thương mại, truyền thông và kết nối đầu tư.

Được khởi động từ năm 2015, cuộc thi Khởi nghiệp Xanh được xây dựng với mục tiêu tìm kiếm, hỗ trợ và đồng hành cùng các dự án khai thác tài nguyên bản địa theo hướng gia tăng giá trị, ứng dụng khoa học công nghệ và phát triển bền vững. Sau hơn một thập kỷ, cuộc thi đã trở thành một trong những chương trình hỗ trợ khởi nghiệp có sức lan tỏa lớn trong lĩnh vực nông nghiệp, thực phẩm, sản phẩm bản địa, kinh tế tuần hoàn và kinh tế xanh tại Việt Nam.