Phụ nữ miền núi tháo gỡ điểm nghẽn, đưa phiên chợ quê lên không gian số

Gian hàng giới thiệu sản phẩm của hội viên phụ nữ thôn Bình Minh, xã Minh Quang, tỉnh Tuyên Quang) có thêm một "người đồng hành", đó chiếc điện thoại di động. Chị Lục Thị Huế cùng các chị em cẩn thận chỉnh máy thật ngay ngắn, đưa từng sản phẩm đến gần ống kính rồi bắt đầu buổi livestream.

Phía sau các chị là những bộ trang phục truyền thống được treo ngay ngắn. Trên bàn, những sản phẩm thổ cẩm rực rỡ sắc màu xen lẫn các sản vật của địa phương. Những sợi tua rua đỏ, xanh, vàng nổi bật trên nền vải hoa văn truyền thống. Không gian vốn quen thuộc của một gian hàng nay có thêm một "cửa ngõ" để tiếp cận khách hàng, qua màn hình điện thoại di động.

Với cán bộ, hội viên phụ nữ tại xã, phiên bán hàng qua livestream là dịp để giới thiệu, kể câu chuyện về sản phẩm và tìm kiếm khách hàng. Bằng một chiếc điện thoại, gian hàng của phụ nữ dân tộc thiểu số thôn Bình Minh, xã Minh Quang có thể vượt ra khỏi không gian bán hàng truyền thống, tiếp cận với nhiều khách hàng ở mọi vùng miền.

Đây cũng là mục tiêu Hội LHPN xã Minh Quang hướng tới khi xây dựng mô hình "mô hình "Chi hội số", "Gia đình số" và "Phiên chợ số". Thôn Bình Minh được lựa chọn là mô hình điểm để rút kinh nghiệm, từng bước nhân rộng trong toàn xã.

Chị Quan Thị Biên, Chi hội Trưởng Chi hội phụ nữ thôn Bình Minh - Chủ nhiệm mô hình "Chi hội số", "Gia đình số" và "Phiên chợ số" tại chi hội phụ nữ thôn Bình Minh, cho biết: Mô hình được thành lập nhằm cụ thể hóa phong trào "Bình dân học vụ số" gắn với phong trào thi đua "Xây dựng người Phụ nữ Tuyên Quang thời đại mới". Qua đó, nâng cao nhận thức, phổ cập kỹ năng số cơ bản để hội viên, phụ nữ thôn Bình Minh tự tin tham gia không gian mạng an toàn, biết sử dụng dịch vụ công trực tuyến và các ứng dụng kinh tế số; đồng thời thúc đẩy ứng dụng công nghệ thông tin trong phương thức tập hợp, quản lý hội viên; thu hẹp khoảng cách số ở khu vực miền núi.

Mô hình được tổ chức theo hướng người biết hướng dẫn người chưa biết, người thành thạo hỗ trợ người còn lúng túng. Từ cách chụp một bức ảnh, đăng một bài viết cho đến livestream bán hàng, những kỹ năng tưởng nhỏ ấy đang dần trở thành công cụ để phụ nữ mở rộng thị trường.

Chủ trương chuyển đổi số được bắt đầu từ nhu cầu thực tiễn

Những buổi tập huấn kỹ năng số, livestream bán hàng của hội viên, phụ nữ xã Minh Quang đang triển khai một chủ trương lớn về chuyển đổi số từ cấp tỉnh đến cơ sở.

Tháng 3/2026, Ban Thường vụ Hội LHPN tỉnh Tuyên Quang ban hành Kế hoạch số 18/KH-BTV về thực hiện khâu đột phá "Chuyển đổi số toàn diện trong tổ chức Hội; đồng hành cùng Phụ nữ nâng cao năng lực số" giai đoạn 2026-2030. Tiếp đó là Kế hoạch số 23/KH-BTV về thực hiện khâu đột phá này trong năm 2026.

Mô hình cũng gắn với Kế hoạch số 69-KH/ĐU ngày 4/3/2026 của Ban Chấp hành Đảng bộ xã thực hiện Nghị quyết số 45-NQ/TU ngày 18/12/2025 của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh về nâng cao chất lượng cải cách hành chính gắn với phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số giai đoạn 2025-2030.

Theo kế hoạch của Hội LHPN xã Minh Quang, "Phiên chợ số" được xây dựng nhằm quảng bá, giới thiệu và kết nối tiêu thụ sản phẩm đặc trưng, sản phẩm OCOP và sản phẩm do hội viên phụ nữ sản xuất. Không gian trưng bày trực tiếp được kết hợp với quảng bá trên Zalo, Facebook, TikTok. Các hộ sản xuất được khuyến khích tạo nội dung giới thiệu sản phẩm, gắn mã QR và thông tin liên hệ để khách hàng dễ tìm hiểu, đặt mua.

Để nâng cao kỹ năng số cho hội viên, phụ nữ, Hội LHPN xã huy động cán bộ, hội viên có kỹ năng số hỗ trợ chị em chụp ảnh, quay video, đăng bài, livestream, tạo mã QR và hướng dẫn thanh toán không dùng tiền mặt. Những sản phẩm tiêu biểu, sản phẩm OCOP và sản phẩm gắn với văn hóa, thế mạnh địa phương được ưu tiên quảng bá.

Không để phụ nữ đứng ngoài chuyển đổi số

Theo chị Nông Thị Thuận, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã, Chủ tịch Hội LHPN xã Minh Quang, "Phiên chợ số" không đứng riêng lẻ mà nằm trong tổng thể mô hình "Chi hội số", "Gia đình số". Mục tiêu cuối cùng là giúp phụ nữ có kỹ năng để sử dụng công nghệ trong công việc, đời sống và phát triển kinh tế.

Bởi vậy, Hội LHPN xã không chỉ tập trung vào việc đưa sản phẩm lên mạng. Quy chế hoạt động của mô hình xác định rõ việc cụ thể hóa phong trào "Bình dân học vụ số", nâng cao nhận thức và phổ cập kỹ năng số cơ bản cho hội viên, phụ nữ thôn Bình Minh. Chị em được hướng tới việc sử dụng không gian mạng an toàn, dịch vụ công trực tuyến và các ứng dụng kinh tế số.

Kế hoạch của Hội LHPN xã đặt mục tiêu phấn đấu trên 80% hội viên biết sử dụng các ứng dụng số cơ bản trên thiết bị thông minh; trên 60% hộ gia đình hội viên tại chi hội điểm thực hiện thanh toán không dùng tiền mặt. "Phiên chợ số" được duy trì gắn với hoạt động của Hội và chợ phiên địa phương, từng bước hình thành thói quen mua bán, quảng bá sản phẩm trên môi trường số.

Từ những mô hình này, chuyển đổi số bắt đầu từ những việc rất gần với đời sống. Khi gia đình có thành viên sử dụng thành thạo điện thoại thông minh, hội viên phụ nữ biết cài đặt và sử dụng VNeID, biết thanh toán không dùng tiền mặt hoặc biết đưa sản phẩm lên mạng xã hội…, khoảng cách số từng bước được thu hẹp.

Từng bước làm quen với kỹ năng số, hội viên phụ nữ miền núi xã Minh Quang, tỉnh Tuyên Quang không còn e ngại công nghệ. Những điểm nghẽn chuyển đổi số nơi vùng cao đang dần được tháo gỡ bằng những thay đổi cụ thể, đưa công nghệ đến gần hơn với người dân và người dân bắt đầu biết cách biến công nghệ thành cơ hội phát triển kinh tế.