Xem thêm thông tin của Báo PNVN trên
Phụ nữ Việt Nam
MỚI NHẤT ĐỘC QUYỀN MULTIMEDIA CHUYÊN ĐỀ
02/05/2026 - 16:09 (GMT+7)

Các nhà báo nữ đối mặt với nạn bạo lực trực tuyến gia tăng

Nhu Thụy
Các nhà báo nữ đối mặt với nạn bạo lực trực tuyến gia tăng

Sự bùng nổ của các hình thức bạo lực trực tuyến

Theo báo cáo "Điểm bùng phát: Tác động, biểu hiện và biện pháp khắc phục bạo lực trực tuyến trong thời đại AI" vừa được UN Women công bố, 12% nhà hoạt động nữ, nhà báo nữ, nhân viên truyền thông nữ… cho biết đã từng bị chia sẻ hình ảnh cá nhân mà không được sự đồng ý, bao gồm cả nội dung riêng tư hoặc tình dục.

Thiếu sự bảo vệ pháp lý

Theo UN Women, 6% cho biết họ là nạn nhân của "deepfake". Gần 1/3 nhận được những lời gạ tình không mong muốn qua tin nhắn kỹ thuật số.

Báo cáo tiết lộ rằng những hành vi lạm dụng như vậy thường có chủ đích và được phối hợp, được thiết kế để bịt miệng phụ nữ trong đời sống công cộng đồng thời làm suy yếu uy tín nghề nghiệp và danh tiếng cá nhân của họ. 41% tổng số phụ nữ được khảo sát cho biết họ tự kiểm duyệt trên mạng xã hội để tránh bị lạm dụng, trong khi 19% cho biết họ tự kiểm duyệt trong công việc chuyên môn của mình do bạo lực trực tuyến. 

Đối với các nhà báo nữ và những người làm việc trong lĩnh vực truyền thông, bức tranh thậm chí còn đáng lo ngại hơn. 45% trong nhóm này báo cáo tự kiểm duyệt trên mạng xã hội năm 2025 (tăng 50% so với năm 2020) và gần 22% báo cáo tự kiểm duyệt trong công việc của họ.

Các nhà báo nữ đối mặt với nạn bạo lực trực tuyến gia tăng- Ảnh 1.

Một nữ nhà báo ở Myanmar

Các xu hướng đáng chú ý khác cho thấy sự gia tăng các hành động pháp lý và báo cáo cho cơ quan thực thi pháp luật trong số các nhà báo nữ và những người làm việc trong lĩnh vực truyền thông. Vào năm 2025, họ có khả năng báo cáo các vụ bạo lực trực tuyến cho cảnh sát cao gấp đôi (22%) so với năm 2020 (11%). Gần 14% hiện đang thực hiện các hành động pháp lý chống lại thủ phạm, người tiếp tay hoặc người sử dụng lao động của họ, tăng từ 8% vào năm 2020. Điều này phản ánh nhận thức ngày càng tăng và nỗ lực mạnh mẽ hơn để đòi hỏi trách nhiệm giải trình.

Những lỗ hổng đáng kể trong việc bảo vệ pháp lý chống lại bạo lực trực tuyến vẫn còn tồn tại. Theo Ngân hàng Thế giới, chưa đến 40% quốc gia có luật bảo vệ phụ nữ khỏi quấy rối hoặc theo dõi trên mạng. 44% phụ nữ và trẻ em gái trên thế giới - khoảng 1,8 tỷ người - vẫn không được tiếp cận với sự bảo vệ pháp lý. Mặc dù 25% phụ nữ đã báo cảnh sát, nhưng chỉ 10% trong số đó cho biết kẻ lạm dụng đã bị truy tố thành công. Tỷ lệ này thấp là do trình độ kỹ thuật thấp của bộ phận cảnh sát, sự thiếu hợp tác từ các công ty Công nghệ lớn (Big Tech). Đáng lo ngại hơn, 24% phụ nữ báo cáo với cảnh sát cho biết họ bị đối xử theo kiểu đổ lỗi cho nạn nhân, với những câu hỏi như: "Cô đã làm gì/nói gì để kích động sự lạm dụng đó?".

Tác động đến sức khỏe tâm thần

Bạo lực trực tuyến có mục tiêu nhằm vào phụ nữ trong đời sống công chúng ngày càng trở nên tinh vi về mặt công nghệ và gây ra những hậu quả nặng nề. Cứ 4 phụ nữ thì có 1 người đã trải qua sự lạm dụng có sự hỗ trợ của AI. Một biểu hiện đặc biệt nguy hại là sự bùng nổ của các hình thức bạo lực trực tuyến dựa trên hình ảnh do AI tạo sinh hỗ trợ, mang lại một chiều hướng rủi ro mới và xâm lấn đặc biệt cho phụ nữ. Những cuộc tấn công này từ việc sử dụng ứng dụng "tạo ảnh khỏa thân" để làm nhục phụ nữ, cho đến các video deepfake mô phỏng cảnh họ bị cưỡng bức. 

Theo phân tích của Trung tâm Chống lại sự Thù ghét Kỹ thuật số, một ứng dụng duy nhất đã tạo ra hơn 3 triệu hình ảnh "khỏa thân giả" vào tháng 1/2026, với tốc độ 6.700 ảnh mỗi giờ tại một thời điểm.

Các nhà báo nữ đối mặt với nạn bạo lực trực tuyến gia tăng- Ảnh 2.

Một phóng viên chiến trường ở Trung Đông

Bạo lực này đang gây ra những hậu quả nghiêm trọng đối với sức khỏe và hạnh phúc của phụ nữ. Báo cáo cho thấy gần 1/4 (24,7%) số nhà báo nữ và người làm việc trong lĩnh vực truyền thông được khảo sát đã được chẩn đoán mắc chứng lo âu hoặc trầm cảm liên quan đến bạo lực trực tuyến mà họ đã trải qua. Gần 13% cho biết đã được chẩn đoán mắc chứng rối loạn căng thẳng sau chấn thương (PTSD).

"Trí tuệ nhân tạo (AI) đang khiến việc lạm dụng trở nên dễ dàng và gây tổn hại hơn. Điều này đang làm xói mòn các quyền đã giành được một cách khó khăn trong bối cảnh suy thoái dân chủ và sự kỳ thị phụ nữ trên mạng. Trách nhiệm của chúng ta là đảm bảo rằng các hệ thống, luật pháp có thể bảo vệ phụ nữ", bà Kalliopi Mingerou, Trưởng bộ phận Chấm dứt Bạo lực đối với Phụ nữ của UN Women, cho biết.

Nguồn: UN Women
Ý kiến của bạn
Bình luận
Xem thêm bình luận