Có khó gì đâu, để con dâu thành... con gái

"Không biết thì về mình dạy"

Những ngày đầu làm dâu, chị Nguyễn Thị Phượng không quá bỡ ngỡ khi về nhà chồng. Bởi từ khi đang là người yêu của anh Ngô Quang Hiệp, chị Phượng đã thường sang nhà người yêu chơi mỗi dịp cuối tuần. Thế nên, ngôi nhà và bố mẹ người yêu đều không còn xa lạ với chị.

Chị Phượng kể, bố anh Hiệp vốn là người nghiêm khắc, lại đặt nhiều kỳ vọng vào việc lựa chọn con dâu trưởng. Ông muốn con dâu tương lai phải là người quán xuyến gia đình. Bởi vậy, cô gái hay cười, vui vẻ như Phượng khi ấy, chưa khiến ông thực sự yên tâm. Trong khi đó, mẹ anh Hiệp là bà Hồ Thị An lại nhẹ nhàng và khéo léo hơn.

Có lần bố anh Hiệp "thử" con dâu tương lai bằng cách bảo pha nước chấm. Bà An liền kín đáo "phím" cho chị Phượng cách pha, việc gì chị chưa biết, bà An lại chỉ cho từng chút một.

Thấy chồng vẫn băn khoăn con dâu tương lai chưa biết quán xuyến việc nhà, bà An thủ thỉ: "Con nó chưa biết thì về mình bảo ban".

Sự mềm mỏng của mẹ chồng giúp chị Phượng bớt đi phần nào những bỡ ngỡ nhưng nếp nhà vẫn là điều cô con dâu mới phải học từng ngày. Sau đêm tân hôn, ngay sáng đầu tiên ở nhà chồng, tiếng gõ cửa "cạch cạch" đã vang lên. Bố chồng gọi các con dậy. Mẹ thương hai đứa hôm trước tiếp đón khách khứa vất vả nên bảo chồng để các con ngủ thêm. Thế nhưng bố chồng chị Phượng vẫn giữ quan điểm "giờ giấc phải nghiêm chỉnh ngay từ đầu".

Vợ chồng chị Phượng chỉ ở chung với bố mẹ khoảng 1 tháng. Chừng ấy thời gian đủ để chị làm quen với nếp nhà chồng. 6 giờ sáng chị dậy lau nhà, quét nhà, ngày nào cũng nấu cơm vì bữa sáng bố mẹ thường ăn cơm ở nhà. Chuyện nấu nướng, chị nhìn mẹ rồi học theo. Món nào chưa thạo, không biết, chị tỉ tê hỏi mẹ cách làm.

Cả chuyện ăn xong phải rửa ngay chiếc bát của mình cũng thành một "bài học" chị Phượng nhớ mãi. Có hôm vội đi làm, chị để lại chiếc bát, nghĩ lát nữa chồng hoặc người nhà sẽ rửa giúp. Bố chồng không đồng ý nhưng không trách trực tiếp con dâu. Ông nói với vợ, rồi mẹ chồng nhẹ nhàng nhắc: "Hôm nay bố phàn nàn là có cái bát con không rửa. Lần sau ăn xong, con tranh thủ rửa luôn nhé, mình thu xếp, nhanh chân nhanh tay một chút là được". Từ đó, việc ấy thành thói quen của chị Phượng.

Có chuyện là… mách mẹ

Điều khiến chị Phượng nhớ ở mẹ chồng là cách bà đứng giữa những khác biệt, để con dâu mới không cảm thấy nặng nề. Có lần, bố chồng yêu cầu chị làm thịt gà. Chị thật thà nói không biết làm, ông bảo không biết thì ra để ông dạy. Sau đó, chị về "mách" mẹ rằng mình không muốn cắt tiết gà mà bố còn bắt ra giữ chân. Mẹ chồng nghe kể, lựa lời xoa dịu: "Bố chỉ muốn con biết làm thôi, vì việc gì cũng nên biết một chút con ạ". Sự chân thành của mẹ khiến chị Phượng ấm lòng, xóa tan "ấm ức".

Sự gần gũi giữa chị Phượng và mẹ chồng thực ra đã có từ trước khi chị bước chân về làm dâu. Hồi chị và anh Hiệp còn đang yêu nhau, bà An đã có phần "nghiêng" về phía cô con dâu tương lai. Sau này, khi thành người một nhà, hai mẹ con càng có nhiều chuyện để "thủ thỉ". Nhà toàn đàn ông, những lúc nấu ăn cũng là lúc chị Phượng và mẹ chồng trò chuyện nhiều nhất. Có thời gian vợ chồng chị ra Hà Nội sống vài năm, mẹ con vẫn gọi điện cho nhau hàng ngày. Mỗi khi chuẩn bị một chuyến đi chơi, đi du lịch, hai mẹ con lại rộn ràng "buôn" với nhau xem mang gì, mặc gì, đi thế nào, check-in ở đâu có nhiều ảnh đẹp...

Có những chuyện chị Phượng kể với mẹ chồng trước cả chồng. Ngược lại, mẹ chồng có chuyện vui, thậm chí cả chuyện "nói xấu" con trai cũng "thủ thỉ" với con dâu. Chồng hạm nhậu nhẹt về muộn, chểnh mảng việc nhà, chị Phượng cũng…mách ngay để mẹ chồng "xử lý".

Sự đồng thuận ấy còn được giữ khi trong nhà có thêm những đứa trẻ. Trong chuyện chăm cháu, ông bà và các con cũng thống nhất để bố mẹ là người chính dạy trẻ. Khi vợ chồng chị đang dạy con, ông bà không can thiệp hay bênh cháu. Sau đó, nếu cần ông bà mới góp ý.

"Con là con gái mẹ chứ không phải con dâu"

Qua nhiều năm làm dâu, chị Phượng hiểu mẹ chồng từ những điều rất nhỏ. Chị biết bà An thích thời trang, nước hoa, mỹ phẩm, thích du lịch và thưởng thức những món ăn dân dã ở mỗi vùng miền. Trong mắt con dâu, mẹ chồng "rất xì tin".

Những chuyến đi chơi, đi du lịch cũng là lúc chị Phượng cảm nhận rõ sự gần gũi giữa hai mẹ con. Có lẽ vì thế, bà An từng nói với chị một câu mà chị vẫn nhớ: "Mày là con gái mẹ chứ không phải là con dâu".

Nhà bố mẹ chồng chỉ cách khoảng 2km nhưng vì bận rộn, có khi đến dịp cỗ bàn chị mới xuống. Những khoảng thời gian ít ỏi ấy, được bù lại bằng những buổi tối, cuối tuần cả nhà rủ ông bà đi ăn, khi các con ở Hà Nội về, mọi người lại tụ tập ở nhà ông bà.

Hiện mẹ chồng vẫn giữ vai trò dâu trưởng nhưng có những phần việc họ, việc nhà được bố mẹ giao cho thì chị Phượng đứng ra quán xuyến. Sau nhiều năm làm dâu, cách mẹ chồng đối đãi với mình cũng khiến chị Phượng hình dung về ngày chị đứng ở vị trí của mẹ. Thực tế diễn ra giữa chị Phượng và gia đình chồng, đặc biệt với mẹ chồng cho chị một cái nhìn bao dung: khi mẹ chồng càng yêu thương và cởi mở với con dâu, cuộc sống sau này càng hạnh phúc. Hơn nữa, "con gái mình rồi sẽ lấy chồng, cũng đi làm dâu", nên chị thường chia sẻ với con gái rằng, sau này phải yêu thương chân thành, hòa hợp với mẹ chồng, đối đãi tốt với gia đình nhà chồng.

Từ cô gái từng được mẹ chồng "phím" cách pha bát nước chấm đến người con dâu có thể ngồi "kể tội" chồng với mẹ, rủ mẹ đi ăn, đi du lịch, khoảng cách mẹ chồng - nàng dâu giữa chị Phượng và bà An cứ thế ngắn lại. Qua những câu chuyện ứng xử nhân văn thường ngày, đã bồi đắp nên sự gần gũi, chân thành và bao dung từ hai phía.