Kinh nghiệm của phụ nữ Phù Yên, Sơn La xây dựng bản làng không rác thải

Tại xã Phù Yên, câu chuyện bảo vệ môi trường không còn là những khẩu hiệu khô khan mà đã hiện hữu sinh động qua mô hình "Ngôi nhà xanh". Đây thực tế là những điểm thu gom rác thải nhựa và phế liệu tái chế được đặt tại các vị trí thuận tiện để chị em dễ dàng tập kết rác tái chế mỗi khi đi làm đồng hay đi chợ về.

Thay đổi nhận thức: "Chìa khóa" từ gian bếp mỗi gia đình

Giải pháp cốt lõi đầu tiên chính là việc chuyển hóa nhận thức của từng hội viên. Thay vì tuyên truyền chung chung, các chi hội phụ nữ tại Phù Yên đã kiên trì hướng dẫn từng hộ gia đình cách phân loại rác hữu cơ và rác tái chế ngay tại nguồn.

Bà Trịnh Thị Ngấn, Chi hội trưởng Chi hội phụ nữ tiểu khu 4, chia sẻ: Việc "đi từng ngõ, gõ từng nhà" hướng dẫn bà con phân loại rác là bước đi quan trọng nhất. Khi rác thải được xử lý đúng cách ngay tại gian bếp, áp lực lên môi trường chung của bản làng giảm đáng kể, tạo tiền đề cho một lối sống văn minh, sạch đẹp.

Điểm sáng tạo trong giải pháp của phụ nữ Phù Yên là biến rác thải thành nguồn lực kinh tế thông qua các "Ngôi nhà xanh". Toàn bộ phế liệu thu gom được sẽ bán để gây quỹ giúp đỡ những hội viên có hoàn cảnh khó khăn hoặc trẻ em nghèo.

Chính yếu tố nhân văn này đã tạo ra một động lực tự thân mạnh mẽ. Chị Nguyễn Thị Thức, hội viên tại tiểu khu 4, cho biết: "Mô hình vừa sạch bản, lại vừa có tiền để giúp đỡ chị em trong Hội nên ai cũng nhiệt tình ủng hộ". Việc tạo ra một vòng lặp giá trị giúp mô hình có khả năng tự vận hành bền vững mà không cần sự nhắc nhở thường xuyên.

Quản lý không gian chung bằng trách nhiệm tự quản

Song song với việc xử lý rác, giải pháp duy trì cảnh quan được thực hiện qua phong trào "Tuyến đường phụ nữ tự quản". Bằng cách phân công cụ thể cho từng nhóm hội viên chịu trách nhiệm từng đoạn đường, kết hợp với việc trồng hoa và dọn vệ sinh định kỳ, những "điểm đen" rác thải trước đây đã trở thành những đường hoa rực rỡ.

Bà Vì Thị Vương, Chi hội trưởng Chi hội phụ nữ tiểu khu 7, khẳng định khi ý thức chung được nâng cao, các hộ gia đình dọc tuyến đường đều tự giác cam kết không xả rác bừa bãi. Chính sự giám sát và hành động cộng đồng này đã bảo vệ thành quả của công tác môi trường một cách lâu dài.

Hiệu quả của các giải pháp đồng bộ này được minh chứng bằng những con số ấn tượng. Tính từ năm 2025 đến nay, Hội LHPN xã Phù Yên đã duy trì hoạt động hiệu quả của 25 mô hình "Ngôi nhà xanh", cùng với 14 tuyến đường tự quản và 07 tuyến đường hoa rực rỡ sắc màu. Đặc biệt, thông qua việc phân loại rác tại nguồn, chị em đã thu gom được hơn 830kg rác thải tái chế để bán gây quỹ hỗ trợ các hoàn cảnh khó khăn tại địa phương.

Bà Lường Thị Thơm, Phó Chủ tịch Hội LHPN xã Phù Yên, cho biết trong thời gian tới, Hội sẽ tiếp tục nhân rộng các giải pháp thực tế này để đưa nhiệm vụ bảo vệ môi trường trở thành ý thức tự giác của mỗi người dân. Những nỗ lực của phụ nữ Phù Yên đang góp phần dệt nên bức tranh nông thôn mới Tây Bắc ngày càng giàu đẹp và văn minh.