Thủ đô dồn lực để kiến tạo chính quyền số

Kiến tạo hành lang chiến lược

Nhìn lại hành trình chuyển đổi số của Thủ đô, có thể thấy rõ một chiến lược đồng bộ, nhất quán đã được Hà Nội kiên trì định hình qua từng giai đoạn. Nền móng cốt lõi bắt đầu từ Nghị quyết số 18-NQ/TU của Thành ủy về chuyển đổi số, xây dựng thành phố thông minh, quyết sách mang tính "xương sống" định hình toàn bộ tư duy công nghệ. Tầm nhìn vĩ mô này sau đó được UBND Thành phố thể chế hóa bằng Kế hoạch số 239/KH-UBND năm 2023, tạo lập hạ tầng vững chắc cho sự ra đời của các nền tảng số dùng chung.

Đặc biệt, để khơi thông dòng chảy nguồn lực và tạo đòn bẩy thực chất cho cả hệ thống, trên cơ sở các cơ chế đặc thù của Luật Thủ đô 2026, HĐND thành phố Hà Nội đã ban hành Nghị quyết số 59/2026/NQ-HĐND của HĐND thành phố Hà Nội chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7/2026 đã mang đến các cơ chế, chính sách ưu đãi, hỗ trợ đột phá nhằm thúc đẩy chuyển đổi số, phát triển sản phẩm và dịch vụ công nghệ số. Đây là bước đi nền tảng, tháo gỡ rào cản về mặt nguồn lực cho các cơ quan, doanh nghiệp và địa phương.

Ngay sau đó, để cụ thể hóa mục tiêu đưa công nghệ và các chính sách ưu đãi này đi sâu vào đời sống, ngày 11/7/2026, UBND thành phố tiếp tục ban hành Kế hoạch số 274/KH-UBND về thông tin, tuyên truyền đẩy mạnh khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số giai đoạn 2026-2027.

Điểm mới của Kế hoạch 274 là sự đa dạng hóa phương thức truyền tải. Không còn là những văn bản khô khan, thành phố đẩy mạnh truyền thông số thông qua các sản phẩm trực quan như video ngắn, infographic, podcast, livestream, tọa đàm trực tuyến và các ứng dụng thông minh như iHanoi, Không gian làm việc số HanoiWork. Đồng thời, kế hoạch cũng chú trọng nâng cao cảnh giác cho người dân trước các nguy cơ giả mạo từ công nghệ trí tuệ nhân tạo, deepfake và an toàn thông tin mạng.

Sự nhất quán từ chủ trương của Đảng, hành lang pháp lý của Hội đồng nhân dân đến hành động quyết liệt của chính quyền đã kiến tạo một bệ đỡ thông suốt và vững chắc cho cấp cơ sở. Đây chính là lý do vì sao trước khi các quyết sách mới trong năm 2026 được ban hành để chuẩn hóa các chỉ tiêu trên toàn địa bàn, tinh thần bứt phá và chủ động sáng tạo đã khơi thông mạnh mẽ từ trước đó. Thực tiễn sinh động này không chỉ minh chứng cho tính đúng đắn của tiến trình thể chế hóa chính sách, mà còn là điểm tựa thực tế để Thủ đô tự tin xác lập những cột mốc phát triển cao hơn trong kỷ nguyên số.

Những bước chuyển mình sáng tạo ở cơ sở

Hiện tại, tại hàng trăm xã, phường của Thủ đô, công nghệ đang đi vào đời sống thông qua việc đơn giản hóa thủ tục, số hóa hồ sơ và đổi mới cách thức tương tác với người dân. Trong bức tranh chuyển dịch đồng bộ ấy, những mô hình sáng tạo tại Hoàn Kiếm hay Từ Liêm chính là những minh chứng sống động nhất.

Tại phường Hoàn Kiếm, việc tiếp cận các quy định pháp luật và chính sách mới của người dân, đặc biệt là các hộ kinh doanh, từng là một "điểm nghẽn" lớn. Để giải quyết bài toán này, UBND phường Hoàn Kiếm đã cho ra mắt Trạm truyền thông số Studio dLocals Hoàn Kiếm.

Đây là mô hình truyền thông số cấp cơ sở được đầu tư bài bản, cho phép chính quyền chủ động sản xuất video, tọa đàm trực tuyến và phát sóng trực tiếp (livestream) trên các nền tảng mạng xã hội phổ biến như TikTok. Nhờ đó, các quy định thuế phức tạp, quy trình hóa đơn điện tử hay thủ tục kê khai thuế đã được mềm hóa thành những nội dung ngắn gọn, dễ hiểu. Bà Nguyễn Hồng Trang, Phó Chủ tịch Thường trực UBND phường Hoàn Kiếm chia sẻ: "Quá trình vận hành mô hình chính quyền đô thị cho thấy, dù công tác tuyên truyền đã được quan tâm nhưng vẫn còn khoảng cách nhất định giữa chính sách và người dân. Việc xây dựng Trạm truyền thông số giúp thông tin của chính quyền thực sự đi vào cuộc sống một cách gần gũi, hiệu quả nhất."

Thực tế chứng minh, các phiên livestream của phường đã thu hút hàng trăm nghìn lượt xem và tương tác. Anh Trần Văn Hùng, chủ một hộ kinh doanh tại phố cổ Hoàn Kiếm, bộc bạch: "Quy định về thuế và hóa đơn điện tử đối với những người làm kinh doanh tự do như chúng tôi rất phức tạp. Nhờ những buổi livestream giải đáp trực quan của phường, tôi vừa trông hàng vừa bật điện thoại xem là hiểu ngay mình cần phải làm gì, không còn phải chạy ngược chạy xuôi hỏi thủ tục như trước."

Nếu Hoàn Kiếm đi đầu về đổi mới truyền thông chính sách thì phường Từ Liêm lại là điểm sáng về xây dựng hệ sinh thái chính quyền số toàn diện. Sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, toàn bộ quy trình xử lý công việc của phường đã được chuyển dịch lên môi trường số.

Sự quyết liệt trong tiến trình chuyển đổi số tại phường Từ Liêm được minh chứng bằng những kết quả cụ thể, thực chất trên mọi mặt công tác. Địa phương đã hoàn thành việc số hóa tuyệt đối với 100% hồ sơ và kết quả giải quyết thủ tục hành chính. Đội ngũ cán bộ, công chức tại đây đã ứng dụng hoàn toàn chữ ký số chuyên dùng cùng hệ thống một cửa điện tử, qua đó vận hành trơn tru và hiệu quả mô hình "4 tại chỗ".

Bên cạnh nỗ lực cải cách hành chính, chính quyền phường cũng đặc biệt chú trọng việc lắng nghe tiếng nói của người dân qua các ứng dụng công nghệ. Minh chứng là thông qua nền tảng iHanoi, phường đã tiếp nhận 1.099 phản ánh, kiến nghị về các vấn đề đô thị, môi trường và dân sinh, trong đó tỷ lệ giải quyết thành công đạt hơn 92%. Chị Nguyễn Thị Minh, 45 tuổi, trú tại phường Từ Liêm, chia sẻ: "Trước đây mỗi lần có ý kiến về rác thải hay đèn đường, tôi phải đợi đến kỳ tiếp xúc cử tri hoặc lên phường nộp đơn. Từ ngày được các cháu thanh niên trong Tổ chuyển đổi số hướng dẫn cài iHanoi, chỉ cần chụp bức ảnh gửi lên ứng dụng là vài ngày sau đã thấy công nhân đến xử lý dứt điểm. Tiện lợi và nhanh chóng vô cùng."

Từ cải cách hành chính công, công cuộc chuyển đổi số tại địa phương đã mở rộng toàn diện sang cả công tác Đảng và hoạt động dân vận cơ sở. Ngay từ đầu năm 2026, Từ Liêm đã tiên phong đưa các thủ tục hành chính của Đảng lên môi trường điện tử, bao gồm cả việc thu nộp đảng phí trực tuyến, đồng thời áp dụng phương thức đánh giá cán bộ theo KPI/OKR trên nền tảng Hanoiwork nhằm siết chặt kỷ cương công vụ.

Song song đó, các kênh kết nối với nhân dân cũng được đa dạng hóa mạnh mẽ. Việc Ủy ban Mặt trận Tổ quốc phường ra mắt trang Zalo OA "Mặt trận Từ Liêm - Hà Nội" cùng mô hình "Hòm thư số" đã tạo nên một cơ chế phối hợp nhịp nhàng, hiện thực hóa một cách sinh động phương châm hành động: "Nhân dân phản ánh - Mặt trận lắng nghe - Chính quyền trả lời".

Ông Nguyễn Thanh Bình, Chủ tịch UBND phường Từ Liêm, khẳng định: "Chúng tôi xác định chuyển đổi số chỉ thực sự thành công khi mọi người dân đều có thể tiếp cận, sử dụng công nghệ số một cách thuận lợi, không ai bị bỏ lại phía sau trong quá trình phát triển."

Khi công nghệ không còn nằm trên giấy mà đi thẳng vào đời sống, sự đồng bộ từ quyết sách vĩ mô đến hành động cơ sở đang tạo nên một diện mạo số thực chất cho Hà Nội. Đó chính là nền tảng để xây dựng một chính quyền phục vụ đúng nghĩa, minh bạch hơn, hiệu quả hơn, làm bệ phóng đưa Thủ đô vươn mình thành đô thị thông minh, bền vững.