Thủ tướng: Hướng tới tạo lập môi trường đầu tư, kinh doanh thông thoáng, ổn định, minh bạch

Tại Hội nghị Thường trực Chính phủ với cộng đồng doanh nghiệp có chủ đề "Tháo gỡ điểm nghẽn - Khơi thông nguồn lực - Thúc đẩy tăng trưởng", có 53 nhóm khó khăn, vướng mắc, kiến nghị được nêu ra, trong đó các kiến nghị đã được xử lý triệt để còn ít. 

Phát biểu kết luận Hội nghị, Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương giải quyết dứt điểm ngay những nội dung thuộc thẩm quyền và đã đủ căn cứ pháp lý; những vấn đề cơ chế, chính sách cần sửa đổi hoặc vượt thẩm quyền phải đề xuất phương án xử lý, báo cáo cấp có thẩm quyền trong thời gian sớm nhất.

Thủ tướng nhấn mạnh: "Công khai là phương pháp tốt nhất để chúng ta vừa giám sát và vừa đánh giá hiệu quả, các bộ, địa phương không thể trả lời chung chung được nữa và cũng thấy trách nhiệm của chính mình trong việc phải xử lý đến cùng". Đối với các phản ánh kiến nghị chưa được xử lý thỏa đáng, VCCI tiếp tục tổng hợp, gửi lên các bộ, cơ quan của Chính phủ để được giải quyết, bảo đảm quyền lợi chính đáng của doanh nghiệp.

Thủ tướng đánh giá rất cao những ý kiến, kiến nghị của doanh nghiệp, trong đó có nội dung liên quan phát triển doanh nghiệp vừa và nhỏ, các dự án năng lượng, điện, nhất là điện gió, điện mặt trời, du lịch, vật liệu xây dựng. " Quan trọng nhất là quy định pháp luật rõ ràng, minh bạch và được hiểu một cách thống nhất, được triển khai một cách đồng bộ từ các bộ, ngành cho đến các địa phương", Thủ tướng cho biết và nhấn mạnh quan điểm "đồng hành cùng doanh nghiệp; tăng trưởng được hay không là các doanh nghiệp cố gắng".

Đánh giá về những kết quả đạt được thời gian qua, Thủ tướng cho rằng cả 3 khu vực doanh nghiệp: Nhà nước, tư nhân và FDI đều có bước phát triển mạnh mẽ và chuyển biến tích cực.

Để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số - chúng ta cần bước đột phá mạnh mẽ hơn, đặc biệt, cần phát huy vai trò dẫn dắt của các doanh nghiệp đầu tàu, doanh nghiệp công nghệ cao trong đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh để tạo năng suất mới, giá trị gia tăng mới và sức bật mới cho nền kinh tế.

Thủ tướng nêu rõ: Chính phủ xác định phát triển doanh nghiệp và hỗ trợ doanh nghiệp thúc đẩy các hoạt động sản xuất, kinh doanh là yêu cầu có ý nghĩa chiến lược quốc gia. Mọi chủ trương, chính sách phải hướng tới tạo lập môi trường đầu tư, kinh doanh thông thoáng, ổn định, minh bạch; bảo đảm quyền tự do kinh doanh và tiếp cận bình đẳng các nguồn lực; khuyến khích đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.

Thủ tướng cũng nhấn mạnh tinh thần cốt lõi của Hội nghị là: Chuyển mạnh từ nhận diện, tháo gỡ khó khăn sang hoàn thiện nền tảng kiến tạo phát triển; từ đối thoại sang hành động quyết liệt; từ cam kết sang kết quả thực chất, cụ thể, có địa chỉ, có thời hạn – tất cả hướng tới hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số một cách bền vững. "Thể chế không còn là điểm nghẽn nhưng thể chế là nền tảng kiến tạo phát triển mạnh mẽ hơn thì vẫn phải tiếp tục hoàn thiện thời gian tới", Thủ tướng nói.

6 nhóm nhiệm vụ với Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương

Thủ tướng đề nghị tập trung thực hiện quyết liệt các nhóm nhiệm vụ; trong đó, với Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương, Thủ tướng chỉ rõ:

Thứ nhất, tiếp tục tập trung tháo gỡ, xây dựng hoàn thiện thể chế và cải cách thực chất, mạnh mẽ hơn nữa thủ tục hành chính, đây là nền tảng cho kiến tạo phát triển thời gian tới. Các bộ khẩn trương hoàn thiện các dự án luật, trình Quốc hội tại các kỳ họp trong năm 2026, đặc biệt là Bộ luật Hình sự, Bộ luật Tố tụng hình sự; Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Đầu tư, Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng chống rửa tiền và Luật các tổ chức tín dụng, Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi), Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa; các luật về thuế (sửa đổi)...

Cùng với đó, các bộ, ngành, địa phương khẩn trương rà soát toàn diện các quy định về đầu tư, đất đai, quy hoạch, xây dựng, môi trường, đấu thầu, thuế, hải quan và kiểm tra chuyên ngành; chủ động xử lý ngay các vướng mắc thuộc thẩm quyền; dứt khoát chấm dứt quy định chồng chéo, thủ tục hành chính bất hợp lý, các cách hiểu khác nhau và thái độ né tránh trách nhiệm. 

Đồng thời, phải đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính thực chất theo 11 nghị quyết của Chính phủ về cắt giảm thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư, kinh doanh; chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm đối với các lĩnh vực đủ điều kiện; đẩy nhanh số hóa, liên thông dữ liệu. Người đứng đầu các cơ quan phải trực tiếp chỉ đạo và chịu trách nhiệm cá nhân nếu để hồ sơ quá hạn hoặc phát sinh thủ tục ngoài quy định.

Thứ hai, khơi thông các nguồn lực về vốn, đất đai và đầu tư; bảo đảm dòng tiền cho sản xuất kinh doanh. Bộ Tài chính và các bộ, ngành liên quan tiếp tục phát triển lành mạnh thị trường vốn, thị trường trái phiếu doanh nghiệp; ưu tiên phát triển thị trường vốn trong nước làm kênh huy động vốn dài hạn. Khẩn trương hoàn thiện, trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Đề án cải cách tổng thể thị trường tài chính Việt Nam trong tháng 7/2026. Thúc đẩy hoạt động của Trung tâm Tài chính quốc tế tại TPHCM và Đà Nẵng.

Bộ Tài chính, các địa phương tập trung tháo gỡ dứt điểm vướng mắc đất đai, giải phóng mặt bằng và thủ tục đầu tư; khẩn trương rà soát, phân loại và xử lý dứt điểm các dự án chậm triển khai, kéo dài, bảo đảm đúng quy định của pháp luật, không để đất đai, tài sản và nguồn lực tiếp tục bị lãng phí, quan trọng là phải triển khai trên thực tế, có kết quả cuối cùng.

Ngân hàng Nhà nước điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, kiểm soát tốt lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô; mở rộng khả năng tiếp cận tín dụng với doanh nghiệp và điều hành hạn mức tăng trưởng tín dụng với các tổ chức tín dụng một cách linh hoạt. Hoàn thiện Đề án tiếp tục hiện đại hóa hệ thống ngân hàng, xử lý các tổ chức tín dụng yếu kém, tăng cường tiếp cận vốn cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa, trình Chính phủ trong tháng 7.

Thứ ba, giảm chi phí cho doanh nghiệp, mở rộng thị trường và nâng cao sức cạnh tranh của nền kinh tế. Các bộ, ngành tiếp tục rà soát, cắt giảm chi phí logistics, kiểm tra chuyên ngành và các chi phí tuân thủ không cần thiết; thực hiện quản lý rủi ro, giảm kiểm tra chồng chéo, tạo thuận lợi tối đa cho hoạt động sản xuất, kinh doanh và xuất nhập khẩu.

Thứ tư, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển nguồn nhân lực và xây dựng lực lượng doanh nghiệp Việt Nam lớn mạnh. Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì hoàn thiện cơ chế, chính sách thúc đẩy đổi mới sáng tạo, phát triển khoa học, công nghệ, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh; khuyến khích doanh nghiệp đầu tư nghiên cứu, phát triển và ứng dụng công nghệ mới.

Đặc biệt, cần xác định và phát huy vai trò của các doanh nghiệp dẫn dắt trong từng ngành, lĩnh vực then chốt trở thành lực lượng nòng cốt, đi đầu trong nghiên cứu, ứng dụng công nghệ mới, trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số toàn diện, hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, chuỗi giá trị số và trung tâm đổi mới sáng tạo quốc gia, khu vực.

Tiếp tục triển khai hiệu quả các chương trình phát triển doanh nghiệp tư nhân, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, khuyến khích hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp, hỗ trợ phát triển doanh nghiệp một người; tạo điều kiện để hình thành nhiều doanh nghiệp quy mô lớn, có khả năng cạnh tranh khu vực và quốc tế.

Thứ năm, phát huy vai trò của từng khu vực doanh nghiệp và tăng cường liên kết thực chất. Doanh nghiệp nhà nước phải phát huy vai trò dẫn dắt, tiên phong trong các ngành, lĩnh vực then chốt, chiến lược. Doanh nghiệp tư nhân phải trở thành một động lực quan trọng của nền kinh tế; được tạo điều kiện bình đẳng trong tiếp cận nguồn lực, cơ hội đầu tư, đấu thầu và mua sắm công, trong đó có các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Các doanh nghiệp tư nhân lớn, doanh nghiệp công nghệ cao cần phát huy vai trò dẫn dắt, đi đầu trong chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Thứ sáu, nâng cao hiệu lực tổ chức thực hiện và kỷ luật hành chính. Thủ tướng yêu cầu các bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực tiếp chỉ đạo, trực tiếp kiểm tra và chịu trách nhiệm cá nhân trước Thủ tướng, trước Chính phủ về kết quả thực hiện các nhiệm vụ được giao; không đùn đẩy, né tránh trách nhiệm hoặc chờ hướng dẫn đối với những vấn đề pháp luật đã quy định rõ. Các cơ quan phải lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ; phân cấp, phân quyền nhưng phải đôn đốc, kiểm tra, giám sát việc thực hiện, tránh gây khó khăn cho doanh nghiệp.

Thủ tướng đề nghị các doanh nghiệp phát huy tinh thần tự chủ, tự lực, đổi mới sáng tạo; chủ động nâng cao năng lực quản trị, công nghệ, chất lượng sản phẩm, hiệu quả sử dụng vốn và năng lực cạnh tranh; tuân thủ nghiêm pháp luật, nâng cao trách nhiệm xã hội, bảo vệ môi trường và xây dựng văn hóa kinh doanh; chủ động tham gia các chuỗi liên kết sản xuất, chuỗi cung ứng, chuỗi giá trị trong nước và quốc tế; ưu tiên sử dụng nguyên liệu, linh kiện, dịch vụ và công nghệ trong nước.