Bất ngờ sốc nhiễm khuẩn nguy kịch sau 48 giờ ăn cỗ

Não mô cầu dễ bị nhầm lẫn với liên cầu lợn

Theo thông tin từ Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, khoảng hai ngày trước khi nhập viện, anh Đ.K.M. (52 tuổi, trú tại Lào Cai) tham dự một đám cỗ tại địa phương và có ăn thịt lợn không rõ nguồn gốc cũng như điều kiện vệ sinh an toàn thực phẩm. Ngày hôm sau, anh đột ngột sốt cao tới 40°C. Gia đình lập tức đưa bệnh nhân vào Trung tâm Y tế xã để truyền dịch.

Tuy nhiên, sau khi trở về nhà, tình trạng của anh M. không những không cải thiện mà còn diễn biến nhanh chóng theo chiều hướng xấu. Bệnh nhân xuất hiện đau đầu dữ dội, đau bụng, khó thở, kèm theo biểu hiện kích thích. Ít giờ sau, ý thức bắt đầu suy giảm, bệnh nhân lơ mơ, đáp ứng kém và xuất hiện các ban xuất huyết đỏ tím lan nhanh ở vùng ngực, bụng và hai chi.

Trước diễn biến nguy kịch này, các bác sĩ tuyến dưới nghi ngờ bệnh nhân mắc liên cầu khuẩn lợn – một bệnh thường gặp ở những người có tiền sử ăn tiết canh, thịt lợn chưa được chế biến kỹ. Bệnh nhân được chuyển khẩn cấp lên tuyến trên với chẩn đoán hôn mê chưa rõ nguyên nhân, theo dõi viêm não – màng não, giảm tiểu cầu nặng, diễn tiến tối cấp trên nền xơ gan. Do suy hô hấp và rối loạn ý thức, bệnh nhân phải đặt nội khí quản, an thần và thở máy trước khi chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.

Tại Trung tâm Hồi sức tích cực, bác sĩ Trần Văn Kiên cho biết bệnh nhân nhập viện trong tình trạng sốc nặng. Đáng chú ý, trên mặt, thân mình và hai chi xuất hiện nhiều ban xuất huyết dạng tử ban – dấu hiệu cảnh báo tình trạng nhiễm khuẩn huyết nghiêm trọng.

Bệnh nhân được chẩn đoán sốc nhiễm khuẩn do não mô cầu, viêm màng não mủ, nhiễm khuẩn huyết, rối loạn đông máu, giảm tiểu cầu nặng, suy thận cấp và phù não trên nền xơ gan do nghiện rượu nhiều năm. Do tình trạng rối loạn huyết động nghiêm trọng, bệnh nhân phải duy trì thuốc vận mạch liều cao, tiên lượng được đánh giá rất dè dặt.

Não mô cầu dễ bùng phát vào thời điểm giao mùa

Viêm màng não do não mô cầu là bệnh truyền nhiễm cấp tính, thường gia tăng vào mùa đông– xuân và có nguy cơ bùng phát thành dịch nếu không được kiểm soát kịp thời. Bệnh lây truyền từ người sang người qua đường hô hấp, đặc biệt trong môi trường kín, đông người. Khó khăn lớn nhất của bệnh là giai đoạn đầu thường khó chẩn đoán, trong khi tốc độ tiến triển lại rất nhanh.

Bệnh thường khởi phát đột ngột với sốt cao, đau đầu dữ dội, buồn nôn hoặc nôn, cứng gáy, rối loạn ý thức từ lơ mơ đến hôn mê, kèm theo ban xuất huyết dạng tử ban đặc trưng. Nếu được phát hiện sớm và điều trị tích cực đúng phác đồ, người bệnh có thể hồi phục hoàn toàn. Tuy nhiên, tỷ lệ tử vong vẫn ở mức cao; trong số những trường hợp sống sót, khoảng 20% có thể phải đối mặt với các di chứng nặng nề như tổn thương não, suy thận, hoại tử chi hoặc rối loạn đông máu kéo dài.

Bác sĩ CKII Nguyễn Nguyên Huyền, Giám đốc Trung tâm Phòng chống dịch, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, khuyến cáo: phòng bệnh viêm màng não do não mô cầu cần đặc biệt chú trọng việc hạn chế lây truyền vi khuẩn qua đường hô hấp. Người dân cần rửa tay thường xuyên bằng xà phòng và nước sạch, nhất là sau khi tiếp xúc với người bệnh hoặc các bề mặt công cộng. Việc che miệng khi ho, hắt hơi giúp giảm phát tán giọt bắn chứa vi khuẩn ra môi trường xung quanh.

Ngoài ra, trong thời điểm giao mùa hoặc khi thời tiết thay đổi – giai đoạn bệnh dễ bùng phát – cần hạn chế tiếp xúc gần với những người có biểu hiện viêm đường hô hấp như sốt, ho, đau họng, sổ mũi. Quan trọng nhất, mỗi người dân cần chủ động tiêm phòng đầy đủ các loại vắc xin phòng não mô cầu theo đúng khuyến cáo của ngành y tế để bảo vệ bản thân và cộng đồng.