Hành trình đẩy lùi hủ tục ở bản cao Đồng Văn

Chia sẻ những trăn trở về thực trạng địa phương, chị Hà Thị Bạch, Chủ tịch Hội LHPN xã Đồng Văn, cho biết, trình độ dân trí của bà con ở đây còn thấp, tư tưởng trọng nam khinh nữ đã bám rễ sâu vào tiềm thức từ bao đời. Nhiều gia đình nghèo đông con thường có thói quen cho con gái đi lấy chồng sớm, hoặc nhà nào cần thêm lao động thì vội vàng giục con trai cưới vợ khi tuổi đời còn rất trẻ.

Không ít học sinh vì mang thai sớm phải đành lòng bỏ dở con chữ, gác lại tương lai trước ngưỡng cửa cuộc đời. Những đám cưới sớm khi cô dâu, chú rể chưa đủ tuổi kết hôn theo Luật Hôn nhân và gia đình vẫn diễn ra như một vòng luẩn quẩn của nghèo đói và lạc hậu.

Nhìn những đứa trẻ đáng ra phải được cắp sách đến trường lại vội vội vàng vàng làm vợ, làm mẹ, những người làm công tác Hội như chị Bạch không thể ngồi yên. Chị chia sẻ, để thay đổi được nếp nghĩ của đồng bào, nếu chỉ mang sách vở hay những điều luật khô khan ra đọc thì chẳng ai nghe. Các chị phải chọn cách mưa dầm thấm lâu, "cùng ăn, cùng ở, cùng làm" với bà con.

Hành trình ấy được Hội LHPN xã Đồng Văn triển khai bằng một chuỗi các giải pháp rất đồng bộ và thiết thực. Từ những buổi họp dân mộc mạc, những buổi sinh hoạt chi hội phụ nữ rộn rã tiếng cười cho đến việc vận động từng hộ gia đình ký cam kết không để con em tảo hôn. Hội đã khéo léo lồng ghép nội dung phòng chống hủ tục vào các mô hình Câu lạc bộ như CLB "Phòng chống tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống", CLB "Xây dựng gia đình hạnh phúc" hay "Nuôi con khoẻ - dạy con ngoan". 

Không dừng lại ở đó, sự phối hợp chặt chẽ với ngành tư pháp để tổ chức các lớp tập huấn pháp luật, hay những hội thi tìm hiểu về phòng chống tảo hôn và xâm hại tình dục ngay tại các trường học đã thực sự gieo những mầm nhận thức mới vào thế hệ trẻ.

Bên cạnh "cái chữ", cái gốc của đói nghèo và tảo hôn còn nằm ở kinh tế. Chị Hà Thị Bạch hiểu rằng, nếu phụ nữ không có quyền năng kinh tế, không tự chủ được cuộc sống thì rất khó nói chuyện thay đổi số phận.

Nghĩ là làm, Hội đã dồn sức triển khai hiệu quả nhiều mô hình sinh kế thiết thực như "Mô hình trồng rau sạch theo hướng hữu cơ" hay "Tổ đội nghề nghiệp giúp nhau phát triển kinh tế gia đình". Vừa hỗ trợ vốn, các chị vừa tận tình hướng dẫn hội viên cải tạo vườn tạp, tập huấn quản lý chất lượng sản phẩm và xây dựng thương hiệu. Nhìn những luống rau xanh mướt hay những mô hình chăn nuôi đang từng bước đổi thay kinh tế từng hộ gia đình, thấy niềm vui lấp lánh trong ánh mắt của những người phụ nữ vùng cao.

Điều đáng quý nhất ở đội ngũ cán bộ Hội LHPN xã Đồng Văn chính là sự nhạy bén và tinh thần không ngừng đổi mới. Chị Bạch tâm sự, thời đại số đã chạm đến cả những bản làng xa xôi. Hội đã biết tận dụng linh hoạt không gian mạng từ trang web của tổ chức đến các nhóm Zalo, Facebook để đẩy nhanh tốc độ lan tỏa thông tin, đưa chủ trương, chính sách đến gần hơn với hội viên. Cùng với đó, các Tổ truyền thông cộng đồng cùng mô hình "Địa chỉ tin cậy" để hỗ trợ nạn nhân bạo lực gia đình hay mua bán người đã trở thành điểm tựa vững chắc cho những mảnh đời bất hạnh.

Những nỗ lực bền bỉ của Hội LHPN xã Đồng Văn đang từng ngày đem lại trái ngọt. Dù theo số liệu thống kê chung, nạn tảo hôn tại các vùng đồng bào dân tộc thiểu số vẫn còn là bài toán cần lời giải dài hạn, nhưng sự chuyển biến trong nhận thức của người dân Đồng Văn hôm nay chính là ngọn lửa thắp lên hy vọng. 

Những con đường làng sạch sẽ hơn, những chuồng trại được di dời ra xa nhà, những đứa trẻ được giữ lại với con chữ và đặc biệt là tiếng nói có trọng lượng hơn của người phụ nữ trong gia đình... tất cả đang dệt nên một diện mạo mới cho bản làng vùng cao.

Trải qua hành trình đầy gian khó nhưng kiên trì ấy, điều cốt lõi nâng bước các cán bộ Hội chính là sự chân thành và nhiệt huyết. Với sự tận tâm của những người "giữ lửa" nơi đây, hành trình bài trừ hủ tục ở Đồng Văn đang từng ngày đơm hoa kết trái, mở ra tương lai tươi sáng và trọn vẹn hơn cho phụ nữ cùng trẻ em vùng cao.