Những chính sách bình đẳng giới đang được đưa đến gần phụ nữ, trẻ em vùng dân tộc thiểu số và miền núi Phú Thọ. Trong hành trình ấy, các cấp Hội LHPN vừa tuyên truyền, vận động, vừa đồng hành để chị em có sinh kế, được bảo vệ và có tiếng nói trong gia đình, cộng đồng.

Với những người dân sinh sống tại xã Quyết Thắng, tỉnh Phú Thọ, chiếc loa kéo từ lâu đã trở thành người bạn thân thương. Chiếc loa ấy chính là phương tiện hỗ trợ các tổ truyền thông cộng đồng ở xã đưa thông tin đến với cộng đồng. Nhờ vậy những nội dung về bình đẳng giới, phòng, chống bạo lực gia đình, phòng, chống xâm hại phụ nữ, trẻ em được chuyển tải trong các hoạt động truyền thông tại cơ sở.

Nhưng để thay đổi nếp nghĩ đã tồn tại trong mỗi gia đình, thông tin còn cần được trao đổi, giải thích. Bởi vậy, cùng với loa đài thôn, các cấp Hội LHPN đang thực hiện nhiều cách khác nhau để tuyên truyền chính sách đến với người dân, thông qua các tổ truyền thông, truyền thông nhóm nhỏ, hay đưa lên nền tảng mạng xã hội: Zalo, Facebook và Fanpage của Hội...

Chị Bùi Thị Xiểm, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã, Chủ tịch Hội LHPN xã Quyết Thắng, cho biết: Từ mô hình làm điểm ban đầu, địa phương đã thành lập thêm nhiều tổ truyền thông cộng đồng, thu hút hàng trăm thành viên. Mỗi tháng, các tổ bảo đảm có ít nhất một hoạt động truyền thông, trao đổi, cung cấp thông tin về những vấn đề rất gần với đời sống như: Hiểu pháp luật để bảo vệ mình, nhận diện hành vi bạo lực, phòng tránh xâm hại, thay đổi định kiến về vai trò phụ nữ.

Tuy nhiên, phía sau những nội dung tuyên truyền là yêu cầu giải quyết những điều vẫn còn hiện hữu ở vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa: nhận thức về giới còn hạn chế, tư tưởng coi trọng con trai nối dõi, những khuôn mẫu làm thu hẹp cơ hội của phụ nữ và trẻ em gái.

Không chỉ tập trung nội dung tuyên truyền cho hội viên, phụ nữ, các cấp Hội tỉnh Phú Thọ còn hướng đến sự thay đổi cho thế hế tương lai, bắt đầu ngay từ ghế nhà trường, thông qua các câu lạc bộ "Thủ lĩnh của sự thay đổi".

Em Hà Thanh Hương, học sinh Trường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS và THPT Đà Bắc, chia sẻ, sau khi tham gia câu lạc bộ "Thủ lĩnh của sự thay đổi", em tự tin, chủ động hơn khi trao đổi với thầy cô, cha mẹ, bạn bè về chuyện học tập, vui chơi. Qua các diễn đàn, các em còn được bày tỏ nguyện vọng với chính quyền, các ngành, nhà trường và gia đình. Trong các buổi sinh hoạt câu lạc bộ, kiến thức về giới, bình đẳng giới, chính sách liên quan đến trẻ em được gắn với kỹ năng sống, phòng ngừa và ứng phó với bạo lực, xâm hại. Trẻ em, nhất là trẻ em gái, được khuyến khích thay đổi bản thân và lan tỏa sự thay đổi tới cộng đồng.

Nhìn vào mạng lưới ấy, có thể thấy vai trò của Hội LHPN tỉnh Phú Thọ trong việc đưa kiến thức đến với phụ nữ, trẻ em, đồng thời khuyến khích họ tham gia, chia sẻ và chủ động trước những vấn đề của chính mình; đồng thời góp phần nâng cao nhận thức, khơi dậy nội lực và sự chủ động của phụ nữ phù hợp với đặc điểm địa bàn, thành phần dân tộc và văn hóa từng địa phương.

Tạo cơ hội cho phụ nữ, trẻ em vùng dân tộc thiểu số và miền núi phát triển

Tại xã miền núi Nhân Nghĩa, tỉnh Phú Thọ, nơi có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, câu chuyện bình đẳng được chị Bùi Thị Tiên, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã, Chủ tịch Hội LHPN xã, đặt trong những điều kiện cụ thể của một gia đình hạnh phúc, khi người phụ nữ có sinh kế ổn định, có kiến thức, được tôn trọng và tạo cơ hội phát triển.

Trong 5 năm qua, Hội LHPN xã Nhân Nghĩa đã giúp 77 phụ nữ thoát nghèo bằng nhiều hình thức. Cùng với hỗ trợ phát triển kinh tế, Hội tổ chức tuyên truyền, nâng cao nhận thức về bình đẳng giới cho hơn 6.250 lượt hội viên và người dân; 100% chi hội triển khai đăng ký thực hiện các tiêu chí xây dựng gia đình hạnh phúc. "Hạnh phúc gia đình phải được đặt trên nền tảng bình đẳng, tôn trọng và an toàn", chị Bùi Thị Tiên nhấn mạnh.

Để góp phần tạo nên sự an toàn ấy, xã duy trì 29 "địa chỉ tin cậy" và 2 mô hình "địa chỉ an toàn" tại cộng đồng. Việc phổ biến Luật Hôn nhân và Gia đình, Luật Bình đẳng giới, Luật Phòng, chống bạo lực gia đình được gắn với công tác phòng ngừa, can thiệp sớm. Kiến thức pháp luật và mạng lưới hỗ trợ cùng hiện diện ở cơ sở, để việc bảo vệ phụ nữ có những điểm tựa cụ thể.

Để thực hiện bình đẳng giới một cách thực sự, làm chủ kinh tế cũng là một điểm tựa quan trọng của người phụ nữ. Đó là suy nghĩ của chị Hà Thị Ngọc Điệp, Phó Giám đốc Hợp tác xã thịt chua Thanh Sơn - Phú Thọ. 

Sinh ra, lớn lên ở vùng núi có đông đồng bào dân tộc thiểu số, chị Ngọc Điệp gắn bó với món thịt chua truyền thống từ nhỏ. Tháng 12/2018, khi quyết định thành lập hợp tác xã, chị mong muốn vừa phát triển kinh doanh, vừa gìn giữ giá trị văn hóa ẩm thực bản địa. Được chính quyền địa phương đồng hành, chị tham gia các hội nghị kết nối cung - cầu, chương trình xúc tiến thương mại, đẩy mạnh quảng bá qua mạng xã hội. Đến nay, hợp tác xã có 3 sản phẩm đạt OCOP 4 sao cấp tỉnh và 1 sản phẩm đạt OCOP 3 sao, tạo việc làm, thu nhập ổn định cho lao động địa phương, phần lớn là phụ nữ dân tộc thiểu số.

Qua trải nghiệm của mình, chị Ngọc Điệp cho rằng khi người phụ nữ được tạo cơ hội trong học tập, lao động, sản xuất, kinh doanh, đó là lúc chính sách bình đẳng giới được thực hiện.

Nỗ lực thực hiện mục tiêu bình đẳng giới

Sau sáp nhập, tỉnh Phú Thọ có diện tích tự nhiên khoảng 9.361km² (xếp thứ 15 cả nước); quy mô dân số của tỉnh là 4.022.638 người (xếp thứ 11 cả nước), trong đó dân số nữ chiếm tỉ lệ 50,2% tổng dân số của tỉnh; tỉnh có 148 đơn vị hành chính cấp xã (133 xã và 15 phường), có gần 50 dân tộc thiểu số sinh sống (chiếm khoảng 26% dân số toàn tỉnh, trong đó nữ giới khoảng 525.000 người). Không gian phát triển được mở rộng, đồng thời đặt ra yêu cầu mới đối với công tác bình đẳng giới và giải quyết những vấn đề cấp thiết đối với phụ nữ và trẻ em.

Ở cấp tỉnh, công tác bình đẳng giới được tỉnh Phú Thọ triển khai qua các chương trình, kế hoạch, nghị quyết chuyên đề; hoạt động phổ biến pháp luật; đào tạo, bồi dưỡng cán bộ nữ và bố trí nguồn lực thực hiện. Việc rà soát nhu cầu đào tạo, tạo nguồn, quy hoạch, bổ nhiệm, sử dụng cán bộ nữ được quan tâm nhằm giảm chênh lệch về vị trí, vai trò, tạo điều kiện để phụ nữ phát huy năng lực.

Trong quá trình ấy, Hội LHPN tỉnh đã tham mưu, phối hợp và tổ chức các hoạt động vì bình đẳng giới. Các mô hình "Phụ nữ khởi nghiệp, phát triển kinh tế số", "Làng quê an toàn cho phụ nữ và trẻ em", "Chi hội phụ nữ không có người thân vi phạm pháp luật" gắn việc nâng cao nhận thức với hỗ trợ kỹ năng và xây dựng môi trường sống an toàn.

Những vấn đề cấp thiết cũng đang mở rộng sang môi trường số. Phụ nữ, trẻ em gái phải đối mặt với nguy cơ lừa đảo, dụ dỗ, quấy rối, xúc phạm, tống tiền, bắt nạt trên mạng; khoảng cách trong tiếp cận công nghệ và kỹ năng số còn đáng kể, nhất là ở vùng sâu, vùng xa.

Trước thực tế đó, bà Nguyễn Hồng Nhung, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh, Chủ tịch Hội LHPN tỉnh Phú Thọ, đề nghị tiếp tục lồng ghép mục tiêu bình đẳng giới trong các chương trình phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt ở lĩnh vực chuyển đổi số, giáo dục, lao động - việc làm. Với các cấp Hội, nhiệm vụ đặt ra là tăng cường giáo dục về an toàn số, hướng dẫn phòng tránh bạo lực mạng, hỗ trợ phụ nữ nâng cao kỹ năng học tập, lao động, khởi nghiệp và quản lý kinh tế gia đình.

Tỉnh Phú Thọ đang đẩy mạnh các hoạt động truyền thông về bình đẳng giới tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi nhằm nâng cao nhận thức, từng bước xóa bỏ định kiến giới, phòng ngừa bạo lực trên cơ sở giới và thúc đẩy phát triển bền vững. 

Giai đoạn 2026-2030, tỉnh đặt mục tiêu từ 85-100% hộ gia đình đồng bào dân tộc thiểu số được tiếp cận thông tin, chính sách, pháp luật về bình đẳng giới; 100% già làng, trưởng bản, người có uy tín được phổ biến pháp luật, tập huấn kỹ năng tuyên truyền. Các mô hình tiếp tục được duy trì, nâng cao chất lượng và nhân rộng, lấy truyền thông trực tiếp tại cộng đồng làm trọng tâm, đồng thời đẩy mạnh truyền thông trên nền tảng số.

Để những mục tiêu ấy đi vào đời sống, các cấp Hội LHPN tỉnh Phú Thọ tiếp tục đồng hành để tiếng nói phụ nữ, trẻ em gái đang có thêm cơ hội đi xa hơn những nếp nhà, góp phần vào các quyết định liên quan đến cuộc sống của chính họ.