Xem thêm thông tin của Báo PNVN trên
Phụ nữ Việt Nam
MỚI NHẤT ĐỘC QUYỀN MULTIMEDIA CHUYÊN ĐỀ

Lần đầu tiên tổ chức giải thưởng âm nhạc AI: Nghệ sĩ ảo giành 3 trong 4 giải thưởng quan trọng

Kim Ngọc
Lần đầu tiên tổ chức giải thưởng âm nhạc AI: Nghệ sĩ ảo giành 3 trong 4 giải thưởng quan trọng

Ảnh minh họa

AI đang làm thay đổi cách âm nhạc được sáng tác và sản xuất. Lần đầu tiên, có một lễ trao giải vinh danh các nghệ sĩ AI và những người đứng sau, mở ra cuộc thảo luận về bản quyền và tương lai của ngành công nghiệp âm nhạc.

AI Music Awards diễn ra trong bối cảnh nhạc do AI tạo ra ngày càng phổ biến trên các nền tảng phát trực tuyến. Deezer, nền tảng nghe nhạc trực tuyến của Pháp, cho biết mỗi ngày họ tiếp nhận gần 90.000 bản nhạc hoàn toàn do AI tạo ra, chiếm hơn một nửa tổng số ca khúc được tải lên. Con số này tăng đáng kể so với mức khoảng 50.000 bản/ngày cách đây một năm.

Mới đây, lễ trao giải AI Music Awards lần đầu tiên được tổ chức tại Nhà hát Mayan, Los Angeles (Mỹ), do Sonic Intelligence Academy khởi xướng. Giải thưởng tôn vinh những ca khúc được sáng tác hoàn toàn hoặc một phần bằng trí tuệ nhân tạo (AI) cùng những người đứng sau quá trình sản xuất.

Tại sự kiện, nghệ sĩ R&B ảo Xania Monet trở thành tâm điểm khi giành 3 trong 4 giải thưởng quan trọng, gồm Nghệ sĩ của năm, Bài hát của năm với ca khúc "How Was I Supposed to Know?" và Album của năm. Giải thưởng còn lại là Nhà sản xuất của năm được trao cho DJ Shawn Q.

Đứng sau Xania Monet là Telisha "Nikki" Jones, một nhà thơ đến từ bang Mississippi (Mỹ). Jones cho biết cô tự sáng tác lời bài hát, sau đó sử dụng phần mềm AI để chuyển chúng thành bản thu âm hoàn chỉnh. Xania Monet là một trong những ví dụ đáng chú ý về việc ứng dụng AI trong sản xuất và kinh doanh âm nhạc.

Ca khúc "How Was I Supposed to Know?" cũng có cột mốc đáng nhớ khi trở thành bài hát đầu tiên của một nghệ sĩ dựa trên AI lọt vào bảng xếp hạng của Billboard. Trong khi đó, Jones được cho là đã ký hợp đồng thu âm trị giá khoảng 3 triệu USD với Hallwood Media.

Tôi cảm thấy âm nhạc do AI tạo ra là một điều mới mẻ mà mọi người cần phải làm quen. Tôi không nghĩ xu hướng này sẽ biến mất trong thời gian ngắn sắp tới.

Telisha "Nikki" Jones

Lần đầu tiên tổ chức giải thưởng âm nhạc AI: Nghệ sĩ ảo giành 3 trong 4 giải thưởng quan trọng - Ảnh 1.

Nghệ sĩ AI Xania Monet thắng nhiều giải thưởng tại AI Music Awards

Những người đứng sau AI

Tại AI Music Awards, các nghệ sĩ và người tham dự cho rằng nhạc do AI tạo ra nên được nhìn nhận như một hình thức sáng tạo mới. Dù sử dụng công nghệ, quá trình sản xuất vẫn đòi hỏi sự tham gia của con người, từ việc phát triển ý tưởng, sáng tác đến chỉnh sửa nhiều giờ để hoàn thiện âm thanh.

"Trong một thế giới mà mọi người đều cho rằng AI là giả, thì con người đứng sau nó là có thật", nhà sản xuất âm nhạc Drake Murphy phát biểu khi trao giải Ca khúc hip-hop xuất sắc nhất được tạo ra bằng AI.

Nhiều người cho biết bản thân có những câu chuyện và ý tưởng muốn truyền tải qua âm nhạc nhưng không có đủ kỹ năng chuyên môn để biến chúng thành ca khúc hoàn chỉnh. AI đã giúp họ vượt qua rào cản đó. Thông qua giải thưởng, họ mong công chúng chú ý nhiều hơn đến những con người đứng sau các sản phẩm âm nhạc do AI hỗ trợ.

"Rất nhiều công việc chúng tôi thực hiện phía sau hậu trường đòi hỏi sự nỗ lực, trái ngược với suy nghĩ của nhiều người", nghệ sĩ được đề cử J. Frequency chia sẻ. "Nghệ thuật vẫn là nghệ thuật, và tôi nghĩ đây chỉ là một cách thể hiện khác".

Tôi có rất nhiều ý tưởng và ước mơ. Từ lâu, tôi đã vẽ và viết, nhưng như vậy vẫn chưa đủ. Âm nhạc cho tôi không gian để đưa tất cả những điều này ra khỏi tâm trí mình.

Ramona Höffel

Sheena Taylor, người giành giải Ca khúc phúc âm xuất sắc nhất được tạo ra bằng AI, đã đưa những tổn thương sâu sắc từng trải qua vào bài hát "I Denounce You, Satan". 

Trong khi đó, Ramona Höffel, 56 tuổi, đến từ Thụy Sĩ, đã bay đến Los Angeles để xuất hiện trên thảm đỏ, đại diện cho nhân vật âm nhạc AI mang tên Vireya. Ngoài hoạt động sáng tạo, Höffel còn dành thời gian hỗ trợ người khuyết tật.

Lần đầu tiên tổ chức giải thưởng âm nhạc AI: Nghệ sĩ ảo giành 3 trong 4 giải thưởng quan trọng - Ảnh 2.

AI giúp những người thiếu kỹ năng chuyên môn tạo ra một bài hát hoàn chỉnh

Đứng sau AI Music Awards là Sonic Intelligence Academy, tổ chức do kỹ sư phần mềm Timirah "TJ" James và em gái Mia James sáng lập. Ra mắt vào tháng 1, tổ chức hướng đến xây dựng một hệ thống giải thưởng riêng cho âm nhạc ứng dụng AI, trong bối cảnh công nghệ này vẫn vấp phải nhiều hoài nghi và phản đối từ ngành công nghiệp âm nhạc truyền thống.

Theo những người sáng lập, thay vì phủ nhận sự phát triển của AI, ngành công nghiệp cần xây dựng cơ sở hạ tầng để hỗ trợ những người sử dụng công nghệ này trong sáng tạo âm nhạc. Họ kỳ vọng Sonic Intelligence Academy có thể trở thành một tổ chức có vai trò tương tự Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Thu âm Quốc gia Mỹ, đơn vị tổ chức giải Grammy, trong lĩnh vực âm nhạc ứng dụng AI.

Thách thức do AI tạo ra

Dù AI đã được ứng dụng trong sản xuất âm nhạc từ những năm 1950, sự phát triển đột phá của AI tạo sinh trong những năm gần đây, đặc biệt là khả năng tạo ra các nghệ sĩ và ngôi sao nhạc pop ảo, đang làm dấy lên nhiều tranh cãi trong ngành công nghiệp âm nhạc.

Năm 2023, nhà sản xuất ẩn danh Ghostwriter977 phát hành ca khúc "Heart on My Sleeve" với giọng hát do AI tạo ra, mô phỏng hai nghệ sĩ Drake và The Weeknd. Một phiên bản AI của ca khúc "Kill Bill" nổi tiếng của SZA, sử dụng giọng hát mô phỏng Ariana Grande, cũng thu hút hơn 8 triệu lượt nghe trên mạng xã hội X (trước đây là Twitter).

Khả năng mô phỏng giọng hát và phong cách của nghệ sĩ đặt ra nhiều câu hỏi về quyền sở hữu trí tuệ. Nhiều hãng thu âm đã khởi kiện các công ty công nghệ AI, trong đó có Anthropic và OpenAI, với cáo buộc sử dụng trái phép các tác phẩm có bản quyền để huấn luyện mô hình. Tương tự, một số tổ chức đại diện cho chủ sở hữu bản quyền các tác phẩm của Elvis Presley và Eminem đã kiện công ty Suno tại tòa án liên bang ở California (Mỹ), cáo buộc nền tảng này sử dụng trái phép âm nhạc của các nghệ sĩ để huấn luyện công cụ tạo nhạc bằng AI.

Lần đầu tiên tổ chức giải thưởng âm nhạc AI: Nghệ sĩ ảo giành 3 trong 4 giải thưởng quan trọng - Ảnh 3.

Âm nhạc do AI tạo ra làm dấy lên lo ngại về sinh kế của những người làm nghề

Đáp lại những cáo buộc trên, đại diện Suno khẳng định: "Suno tồn tại để giúp mọi người tạo ra những tác phẩm âm nhạc mới, độc đáo, chứ không phải để lợi dụng tên tuổi hay hình ảnh của bất kỳ ai. Chúng tôi nghiêm cấm mọi hành vi sử dụng trái phép tác phẩm của nghệ sĩ". Trước đó, công ty này cũng từng bị ba hãng thu âm lớn gồm Warner Music Group, Universal Music Group và Sony Music khởi kiện liên quan đến công nghệ huấn luyện AI.

Không chỉ gây tranh cãi về bản quyền, sự phát triển của âm nhạc do AI tạo ra còn làm dấy lên lo ngại về sinh kế của những người làm nghề. Nhiều nghệ sĩ cho rằng sản phẩm AI có thể khiến nghệ sĩ con người khó tiếp cận công chúng hơn, đồng thời thu hẹp cơ hội việc làm của ca sĩ, nhà sản xuất và nhạc sĩ.

Tôi thậm chí không cần giọng hát thật nữa. Tôi có thể có được giọng hát tốt nhất từ AI. Tôi không cần ai hát bài hát nữa.

Nhà sản xuất Diplo

Những thay đổi này đã bắt đầu xuất hiện trong thực tế. Trong podcast Behind The Wall, nhà sản xuất âm nhạc Diplo cho biết anh hiện sử dụng AI thay cho ca sĩ thật vì công nghệ này có thể cung cấp giọng hát phù hợp nhất với các ca khúc của mình. 

Tại Singapore, các công ty sản xuất âm thanh chia sẻ với kênh Channel News Asia rằng khách hàng ngày càng ưu tiên nhạc và giọng đọc do AI tạo ra thay vì thuê chuyên gia. Một công ty cho biết cơ hội việc làm tự do trong ngành đã giảm khoảng 20 - 30%, trong khi ngân sách dành cho một số dự án bị cắt giảm tới 60%.

Nguồn: Tổng hợp
Ý kiến của bạn
Bình luận